Mimar: UNStudio

Yer: Amsterdam, Hollanda

Yapım yılı: 2019

UNStudio tarafından gerçekleştirilen The Looking Glass, Amsterdam’da bir dükkan için cephe yenileme projesi. Kentte Stedelijk Müzesi gibi önemi müzelerinin bulunduğu bölge (Museumplein) ile Vondelpark (büyük bir kent bahçesi) arasında Flemenk tasarım kültürü ve yaratıcı mirası gözler önüne seren dükkanlarla dolu bir cadde olan P.C. Hooftstraat’taki dükkan için yeni cephe tasarımı, vitrin fikrini yeniden yorumlayarak benzersiz bir amiral mağaza için zemin hazırlıyor. Cephe, hem biçim hem de işlev olarak moda ve mimarlığı bir araya getiriyor: üç dalgalı cam panel, kıvrımlarıyla şeffaf bir kumaşa benziyor. Cephe tasarımı, estetik algı ve işlev arasında bir uyum yakalamayı ve tekstilin işçiliğini ve geometrisini yansıtmayı hedefliyor. UNStudio bunu geleneksel bir Amsterdam konutunun üç pencereli dikey bölümlenmesine sadık kalarak gerçekleştiriyor.

Yapının cephesi bütün katları birbirine bağlayan tuğla duvarla çevrili cam kutulardan oluşuyor. Bu cam kutuların her biri prefabrik üretim sürecine sahip. Aralarında paslanmaz çelik kenar profilleri bulunan düz ve eğimli bitişik lamine cam paneller, demir profillere yapısal silikonlar ile bağlanıyor. Böylece cephedeki iki katmanlı cam kutuyu oluşturuyor. Daha sonra her cam kutu sahaya tek bir ünite olarak monte ediliyor. Kurulumdan sonra paneller üzerine ve yanlarına bir yalıtım katmanı ekleniyor. Cilalı paslanmaz çelik kenar profilleri ve cam paneller arasındaki 8 mm’lik silikon dikişler, kavisli camda imalat işlemi sırasında oluşabilecek herhangi bir toleransa izin verirken, camın kenar çelik profillerini de hasara karşı koruyor. Oyunlu cam cephe, göz seviyesinde açılış alanları yaratıyor.

The post The Looking Glass / UNStudio appeared first on Arkitektuel.

©Wikimedia Commons

Stuttgart’tak Mercedes-Benz Müzesi (Mercedes-Benz Museum), Ben van Berkel tarafından kurulan UNStudio tarafından tasarlandı. 2006 yılında tamamlanan yapı, dünyaca ünlü araba markasının geçmişini, şidiki tasarımlarını ve geleceğe dair vizyonlarını birleştiren bir kültürel nokta. Mercedes-Benz’in fabrikasının yanındaki müze, kentin simgelerinden biri haline gelmiş.

©Eva Bloem

Mercedes-Benz Müzesi, ziyaretçilerini zamanda yolculuğa çıkarmayı hedefliyor. Bu yolculuk, iki spiral strüktürün tanımladığı kronolojik rotayla sağlanmış. Merkezi bir atirum etrafında kurgulanmış olan bu iki spiral rota, müzenin sergi mekanları boyunca yapının içinde gittikçe aşağı iniyor ve birbirinin içine geçiyor. Rotalardan bir tanesi araba koleksiyonu etrafında; diğer ise markanın tarihini anlatn sergiker etrafında dolanıyor. Bu iki rota kesiştikçe, UNStudio’nun deyişiyle, çeşitli sergiler arasında heyecanlı mekan konfigürasyonları, çapraz-ilintili alanlar ve kısayollar oluşmuş.

©Eva Bloem

Ekibe göre burası müzelerin ‘Mercedes-Benz’i. Bu düşüncenin arkasında yatan en büyük sebep müzenin kurgusu. Kronolojik düzenlenmiş olan ‘sergi iplikleri’ yapının en üst kotunda başlıyor ve en alt seviyesinde bitiyor. Ziyaretçiler müze içindeki turlarına kapsül benzeri bir asansör ile 8. kata çıkıp buradan başlıyor. Asansör de yapının ilgi çekici noktalarından bir tanesi: kapsül, bant penceresi olan, dikey rayları üzerinde ilerleyen bir metal pod. Burada ziyaretçilerin yönleneceği iki rota mevcut. Birincisi ‘Mythos’ rotası: Mercedes-Benz’in tarihini anlatan, kapalı, tematik galeriler. İkinci rota ‘Collection (Koleksiyon)’ rotası: geçmişten günümüze markanın arabalarının sergilendiği, aydınlık galeriler.

Kapsül Asansör / ©Atlas Obscura

İki spiral rota ortasındaki atrium boşluğu da ‘The Void’ olarak adlandırılmış. Üçgensel şekle sahip atrium, yapının tamamı boyunca bir çeşit açık çekirdek gibi yükseliyor. Mercedes-Benz Müzesi’nin içindeki işleyişi çerçevelerken ziyaretçilere rotalar üzerinde iç mekana farklı bakışlar sunuyor. Ziyaretçiler galerilere yaklaşırken hem atrium hem de ek rotalarla sergiyi uzaktan, yakından, yukarıdan görme gibi olanaklara da sahip oluyor.

Rotaların sardığı atirum, Void (Boşluk) kısmının içinde dikkat çekici özelliklerden bir tanesi müzenin dumanı yapıdan uzaklaştırmak için bulundurduğu sistem. Yalnızca bu müze için geliştirilmiş sistem sayesinde duman, galerilerden atirum alanına emiliyor ve atriumun tepesindeki 144 hava deliğiyle dışarı atılıyor.

©Eva Bloem

Mercedes-Benz Müzesi’nin tasarımında UNStudio’nun konseptleri için en önemli buluşlarından biri ‘The Twist (Düğüm)’. UNStudio’ya göre kavram altyapı, organizasyon ve yük taşıma fonskiyonlarını tek bir hareket ile çözen sistemi anlatıyor. Bu eleman aslında ekibin yapı için tasarladığı, yapının birçok sistemine (altyapı, sirkülasyon, taşıyıcı) hizmet eden özel bir mimari eleman. Twist, yapıyı mümkün kılıyor ve tüm yapı boyunca dönüştürücü bir elaman haline geliyor. Ana taşıyıcı eleman olarak Twist, sergi mekanlarını destekleyerek yaklaşık 30.5 metrelik açıklığın ara kolonlar olmadan geçilebilmesini sağlıyor. Her bir Twist’in üst yüzeyi de aşamalı galeriler arasındaki sirkülasyonu sağlayan bir rampa.

‘Twist’ / ©UNStudio

Mercedes-Benz Müzesi, planda 3 yapraklı yonca şekinde bir forma sahip. Üst üste binen üç dairenin ortalarının boşaltılması ile oluşan form, ‘sergi iplik’lerini dolaşan iki spiralle deseteklenmiş. Twist de,  bu 3 boyutlu yonca ve spiralleri barındıran modelin yaratılışından sonra, ekibin 30.5 metrelik mesafeyi, konseptin çıkış noktası ola mekan bütüncüllüğünü bozmadan geçmeyi hedeflemesi ve zorlanması sonucu ortaya çıkmış. Twist’in geliştirilmesi, bu sorunların çözümü olmuş. Tasarlandıktan sonra da Twist, bir anda yapıda mekanlar arası akıcı geçişleri sağlayan düzenleyici bir eleman haline gelmiş.

©Eva Bloem

Yapının kompleks karakteri ve yenilikçi yaklaşımı sebebiyle, bunun yaratılması için ekibe verilen süre zarfında Mercedes-Benz Müzesi’nin planlama ve yapım süreçlerinin efektif bir şekilde ilerlemesi bir hayli önemli olmuş. Bu nedenle ekip, süreçteki tüm girdileri (mühendislerden sergi tasarımcılarına kadar) tek bir dijital modele entegre etmiş -BIM’e benzer bir sitem kullanmış. Böylece süreçte her türlü değişim ve etkisi anında görünür olabilmiş.

“UNStudio tasarımı 2006 Mercedes-Benz Müzesi’ni 21. yüzyıl otomotiv tapınaklarının mimari olarak anlamlı parçalar haline gelebileceğinin kanıtı olarak düşünebilirsiniz -kendi otomobillerini tutabilecek gelişmişlikte ve büyük kalabalıkları tatmin edebilecek etkileyicilikte.” Los Angeles Times, 2015.

©UNStudio

UNStudio yalnızca ticari bir gösteri mekanından fazlasını amaçladığı, bu müzeyi marka için kültür ve ticariyi harmanlayan bir mekan olarak görüşü ile etkileyici bir 21. yüzyıl müzesi kurgusu ortaya koymuş. Müze tasarımıyla, Mercedes-Benz tarihi, tasarımı ve çizgisinin vücut bulmuş hali olarak anılıyor.

The post Mercedes-Benz Müzesi appeared first on Arkitektuel.

©Christian Richters

Proje, 1993’te Hollandalı bir çiftin UNStudio’yu aile hayatının farklı aktivitelerini birlikte barındırabilecek bir ev yaratması için görevlendirmesiyle ortaya çıkmış. Ekip Möbius Evi ile çalışma alanlarını ve yatak odalarını karşılaştıran ve kesişim noktalarında ortak alanları oluşturan bir sarmal yörünge yaratıyor. Amsterdam yakınındaki Het Gooi’de bulunan ev, doğanın içerisinde, kıvrımlı şekli ve belirli açılarla kesişen çizgileriyle değişen peyzajı yansıtan, cam cepheleriyle etrafındaki doğaya açılan bir döngü.

©Christian Richters

Ben van Berkel (UNStudio kurucusu), yapısında yaratmak istediği yeni mimari dili evi isteyen çiftin istedikeri ‘yeni yaşam biçimi’ ile kurguluyor. İnsanların günlük hayatta kendi yollarını takip etmesi fakat zaman zaman bu yolların kesişmesi ve bazı noktalarda da insanın günlük hayatta üstlendiği rollerin değişmesi fikrini materyalize etmeye çalışıyor ekip. Ev, ailenin her bireyinin farklı bireysel aktiviteleri için çeşitli sahneler dokuyor: çalışma, uyuma, sosyalleşme, aile yaşamı, yalnız kalma vakti gibi. Sonuç olarak tasarımın başlangıcındaki önemli girdilerden biri bu alanlarda geçirilen süre ve geçirilen sürenin kişiye göre algılanışı.

©Christian Richters

Daha sonra tasarım sürecinde evin farklı aktivitelere ayrılmış farklı noktalarının ve orada geçen sürelerin evi ve evin içidekileri algılama konusunda nasıl farklı bakış açılarına yol açtığı önemli bir soru olmuş. Tasarım sürecinin endişelendiği konuları içeren bir şema olarak Möbius şeridi düşünülmüş.

Möbius şeridi: Astrolog ve matematikçi August Ferdinand Möbius (1790-1868) tarafından çalışılmış bir diyagram. Möbius şeridi, tek taraflı ve tek sınırlı bir şerit. Matematiksel olarak yönlendirilemez olma özelliğine sahip, başlangıcı veya sonu olmayan, iki devamlı çizginin bir çeşit spiral yaratmasıyla ortaya çıkan figür. 

Möbius şeridi konept diyagramı

Möbius şeridi, evin içerisinde uyuma, yaşama ve çalışmayı içeren 24 saatlik bir döngü. Evin bundan doğan mekansal özellikleri de hem planda hem de kesitte görünür kılınmış. Şeridin matematiksel modelini değil fakat konsept ve tema olarak mimari parçalarının içine işleyen bir proje Möbius Evi. Proje yapının çevreyle ilişkisini de önemsiyor. Cam ile tamamen doğaya açılan karakterine ek olarak etraftaki doğayı yapının içindeki Möbius şeridine bağlamak evi bir yapıdan çok doğa içerisindeki bir yürüyüşe dönüştürmüş.

Döngü Diyagramı

Berkel, şeridin mantığını yansıtan bir ev kurguluyor; konsepti Möbius şeridinin prensibinden ortaya çıkan bir yapı. Programı, buna bağlı hareketi ve binanın kendisini bağlantı noktaları oluşturmadan birleştiren bir ev. Bu döngü içindeki hareket, betonla izini sürerken günlük aktivitelerin örüntülerinin izini yaratıyor. Yapının kat planı, programı, sirkülasyonu ve strüktürü bir bütün haline getiren, birbiriyle kesişen iki devamlı çizgi ile kurgulanmış.

İki ana aks, evde kullanılan iki ana materyalle yansıtılmış: cam ve beton. Döngü çözündükçe materyaller de bunu takip ediyor; birbiri içine geçiyor ve karakter değiştiriyor. Beton konstrüksiyon önüne gelen camlar, ayırıcı olarak cam duvarlar kullanımı ve betondan yapılmış mobilyaların kullanımı gibi örneklerde bunu görmek mümkün.

©Eva Bloem

Möbius Evi, 3 kotta kurgulanmış. Ev, iki ucunda 2 çalışma alanı -farklı işlerin alanlarına saygı gösteren bir yaklaşım, 3 yatak odası, bir buluşma mekanı: mutfak, depo, kış bahçesi barındırıyor. Bütün bu hacimler evde geçen rutin düşünülerek birbirine bağlanmış. Evin alçak ve uzatılmış formu, strüktürün ve büyük açıklıklardaki cam ile doğaya yapılması istenen bağlantılarının bir sonucu. Möbius Evi, etrafındaki peyzajı içerideki kullanıcının içinde yürüyormuş gibi deneyimlemesini amaçlıyor.

©Eva Bloem

Çiftin ‘yeni yaşam sitili’ni şekillendiren evin kurguladığı hareket. Ben van Berkel, Möbius şeridine yeni, sembolik bir anlam katıyor; ev ve iş yeri arasındaki kesin çizgileri kaldırarak ve aralarındaki sınırları çok bulanıklaştırarak. “Estetik algısı için yaratılmadığını inanmak zor olsa da, insanın aklını çelen bu kütlelerin daha derin bir düşünceye hizmet ettiği kesin: bir akışın içinde birlikteliğin arayışı.” Philip Nobel, New York Times, 1999.

The post Möbius Evi appeared first on Arkitektuel.