New Museum, SANAA (Pritzker 2010) imzalı 2007 yılında New York’ta tamamlanmış olan müze yapısı. Modern sanata himet eden New Museum, sanat eserlerinin sergileneceği oldukça radikal bir mekan yaratıyor. New York Bowery’deki yapının tasarımında ilk hedef, yapıyı çevresindeki sanat kurumlarından ayıracak bir karaktere sahip olmak. Görsel bir varoluş ve geniş bir kitleye ulaşma arzusundaki yapının tasarımı için 2003 ylında Japon mimarlık ekibi SANAA görevlendirilmiş.

© Laurian Ghinitoiu

SANAA ekibinin tasarımıyla New Museum karşımıza yığın halindeki dikdörtgen kutulardan oluşan bir Bowery kulesi olarak çıkıyor. Yapının önemli özelliklerinden biri New York’ta özellikle modern sanat için inşa edilmiş ilk bina oluşu. Ayrıca Sejima and Nishizawa and Associates (SANAA) ekibinin Amerika’daki ilk projesi ve en dikkat çekici çalışmalarından.

© Laurian Ghinitoiu

New Museum, yedi farklı büyüklükteki kutudan oluşuyor. Üst üste yığılmış bu dikdörtgen hacimler, yapının merkezini oluşturan bir çekirdek etrafında konumlandırılmış. Ekip, bulunduğu arazideki tüm alanı kullanmıyor, kalan boşluklarla kendilerine kutuları bu çekirdek merkez etrafında oynatabilecekleri alanlar yaratıyorlar. Burada amaç kutular arasındaki etkileşimleri dinamik bir hale getirebilmek. Bu şekilde ortaya oldukça özgün bir plan çıkarıyor ofis.

Görünüşler

Yapı, 10 kattan oluşuyor. Yapının programları da bu 10 kata yayılmış şekilde; kutular, galerileri, ofisleri, etkinlik alanlarını, kafeyi, tiyatro salonunu, eğitim merkezini ve iki mekanik katı barındırıyor. Ekibin tasarıma yaklaşımı da bu programlarla bir diyalog kuruyor. Bunu şöyle açıklıyor Nishizawa: ‘’Yapıyı yaratmak için fonksiyonlarını kullandık, fakat aynı zamanda yapı da fonksiyonlarını yarattı.’’. Tasarımındaki bu karşılıklı olma durumunu, yapıda ziyaretçiyi hissettiriyor New Museum.

© Laurian Ghinitoiu

SANAA’nın bir diğer yaklaşımı da ziyaretçilere davetkar, ve onları içine çeken bir yapı sağlamak. Bunu sağlamak için ekip kolay bir yola başvuruyor aslında; cadde seviyesindeki cepheyi yapının açıklığını ve transparanlığını vurgulamak için tamamen cam kurguluyor. Cam cephenin doğramaları tamamen gizlenmiş durumda; herhangi bir ayırıcı etkiden tamamen kaçınılmış. Cadde ve müze arasındaki sınır kaldırılıyor böylece. Beton kaldırımının etkisini içeride de beton döşemeleriyle takip eden müze, bu açıklık ve davetkarlığa katkıda bulunmuş.

© Laurian Ghinitoiu

New Museum yapısında galeriler pencerelerden tamamen yoksun. Tasarımlarında duvarlar, boşluklardan öncelikli bir halde. Burada ilk başta anlattığımız yaklaşıma dönmekte fayda var. Yapının dikdörtgen kütlelerinin çerkirdek etrafındaki kaymalarının sebeplerinden biri de bu alanlarda doğal aydınlanmayı tavan pencereleriyle sağlayabilmek. Akşamları ise aydınlatılan iç mekan ışıkları tavan pencerelerinden dışarı süzülüyor ve yapıya dikkat çekici bir aydınlatma sağlıyor. Galerilerin tavanları aynı zamanda sergi materyallerinin asılabileceği alanlar olarak tasarlanmış.

© Laurian Ghinitoiu

New Museum’ın cam olan bir diğer kısımları da eselerlerin yükleme bölümü ve iç mekan duvarlarının bir kısmı. Cam yükleme bölümüyle ziyaretçiyle temas halinde olmayan programlar  da görünür kılınıyor. Bu da, New Museum’ı yaratan enstitünün şeffaflığını yansıtıyor.  Yapının ilk katında lobi, kafe ve galeri kısmı arasındaki ayırıc duvarlar da cam olarak tasarlanmış. Caddeden geçen biri, içeri baktığında tüm mekanın programlarına tanık oluyor ve galeriye bakma şansı buluyor. SANAA müzeyi kendi yapı sınırlarının dışına taşırmış.

© Laurian Ghinitoiu

Kutuları taşıması için seçilen sistem çelik kafes kirişler. Bu cam kullanımı kolaylaştıran bir taşıyıcı seçimi. Aynı zamanda galerilerin kolonlardan tamamen arınmasını,  tamamen engellenmeyen ve farklı sergilere adapte edilebilir olmasını sağlıyor. Bazı yerlerde de dekoratif bir elaman oluyor strüktür. Camlarla görünür hale getirilmiş ve müzenin iç dekorasyonun bir ögesi olmuş.

Taşıyıcı sistem yapının bazı yerlerinde bulunan tavan pencerelerine izin verecek şekilde kurgulanmış. Bunun yanında SANAA’nın yapıda kullandığı ilginç bir detay var: galerilerin duvarlarını ve döşemeyi bütünüyle birleştirmiyor. New Museum’ın yüzen duvarları, yapının taşıyıcısıyla sağlanan ‘ağırlıksızlık’ etkisine katkı sağlıyor.

Diyagram © ReThinking-BIM

Önceki yerine göre bu yapıda New Museum’ın ana düşüncesi sergi alanlarını maksimize etmek. Bu nedenle yapıdaki sirkülasyon alanları daha büyük galeriler için küçültülmüş. Örnek olarak 3 ve 4. katlar arası merdiven yalnızca 1 metre genişliğinde kurgulanmış; bu da zaten yönetmeliklerin izin verdiği minimum değermiş. Fakat bu dar merdiven ve yüksek hacim, mekanda güçlü bir dramatik etki ve gerilim yaratıyor.

© Dean Kaufman

New Musuem’da SANAA aynı zamanda yapının çevresiyle olan ilişkisini de kurmak istemiş. Bundan daha önceki New Museum tasarımlarında yapı, daha geniş ve daha kısa idi. Ekip New York’ta geçiridileri zamandan sonra tüm yapının kompoziyonunu tekrar kurguladı ve yapıyı şehrin mimari peyzajına uyan, daha ince, uzun bir bina haline getirdi. Şehir manzarası da üst katlarda müzenin panoramik pencereleriyle içeri taşındı. Şehirle müzenin birlikte deneyimlenmesi sağlandı.

© Laurian Ghinitoiu

2007’de New Museum hizmete başladığında, çarpıcı minimalist tarzıyla bir hayli övülmüş. Bu nedenle New Museum’ın ziyaretçi çekmek isteyen profiline hizmet ediyor. Üstelik müzenin Bowery’de yer alması alışılmadık bir fikir iken. Bölgenin tarihi nedeniyle bu şekilde düşünülüyor tabiki. Son zamanlarda böyle projelerle  yenilenmeye başlamış bölge. New Museum da hem yapısı hem de barındığı enstitüsüyle mimarlığın ve sanatın yenilenme, dönüşüm üzerindeki etkisinin sembolü oluyor.

Kaynaklar:

1. Bart Bryant-Mole. “AD Classics: New Museum / SANAA” 22 Jul 2016. ArchDaily. Accessed 16 Dec 2017. <https://www.archdaily.com/787779/ad-classics-new-museum-new-york-city-sanaa-kazuyo-sejima-ryue-nishizawa/>
2. Marcus Fairs. ”New Museum of Contemporary Art in New York by Kazuyo Sejima + Ryue Nishizawa/SANAA” 22 Nov 2007. Dezeen. <https://www.dezeen.com/2007/11/22/new-museum-of-contemporary-art-in-new-york-by-kazuyo-sejima-ryue-nishizawasanaa/>

The post New Museum appeared first on Arkitektuel.