© Wikimedia Commons

İlk olarak Experience Museum Project – EMP (Deneyim Müzesi Projesi) olarak adlandırılan MoPOP (Museum of Pop Culture) Frank Gehry tarafından tasarlandı. Microsoft’un kurucularından Paul Allen tarafından başlatılan bu deneysel müze adımı müzik kültürünü teknoloji, medya, deneyim ve aktiviteler ile besleyen bir proje. Paul Allen’ın bu projeyi başlatmasında ünlü gitarist Jimi Hendrix’in etkisi oldukça büyük.

© Wikimedia Commons

Seattle’da Space Needle’ın yanında bulunan MoPOP, mimari karakteri ile Amerikan müzik kültürünün yaratıcı ve yenilikçi yapısını destekleyen bir müze. Böylesine heyecanlı bir fikri bir binaya dönüştürmek için Frank Gehry gibi dinamik ve yenilikçi bir mimarın tercih edilmesi de sürpriz olmamış. Gehry’nin tasarladığı her biri farklı renkte ve karakterde kaplanmış kıvrımlı yapılar müze binasını oluşturuyor.

© MoPOP

Müzeyi oluşturan dalgalı ve parçalı formlar aynı zamanda Jimi Hendrix’in bir konseri sırasında Fender Stratocaster gitarını kırdığı meşhur sahneye referans veriyor. Parçalara ayrılmış bir gitarı andıran müze binası ziyaretçileri müzik tarihini keşfetmeleri ve deneyimlemeleri için içeri alıyor.

© Frank O. Gehry – The Complete Works

MoPOP, farklı renk ve dokuların bir arada kullanıldığı bir proje. Mavi, Fender gitarları, altın rengi ise Gibson Les Paul gitarları temsil ederken kırmızı rengi eski rock yıldızlarının kullandığı kırmızı kamyonetlere göndermeler içeriyor. Renk ve dokular yoluyla ziyaretçilerin duygularına hitap etmek hedeflenmiş.

MoPOP, Seattle’ın simge yapılarından bir tanesi. 1962 yılında şehirde kurulan fuar için inşa edilen ve şehrin merkezi noktalarını birbirine bağlayan monoray yapının içinden geçiyor. Böylece monorayın kullanıcıları şehir içinde seyahat ederken bu sıradışı müzeyi deneyimleme fırsatı yakalıyor.

© A. Zahner Company

Müzenin programı Müze programı toplam 6 parçaya bölünmüş durumda ve sergi kurgusu 3 boyutlu parçaların bir puzzle gibi bir araya gelmesiyle oluşuyor. Sky Church, Crossroads, Sound Lab, Artist’s Journey, Electric Library ve Ed. House adı verilen bu bölümler aracılığıyla ziyaretçiler müzikal bir yolculuğa çıkıyor.

© Wikimedia Commons

Sky Church, Jimi Hendrix tarafından geliştirilen bir konsept. Hendrix, müziğin gücünün farklı kesimlerden insanları bir araya getirebileceğine inanıyordu. Sky Church, mimari olarak müzenin merkezinde büyük bir toplanma merkezi olarak görev yapıyor. Crossroads, Amerikan pop müziğini oluşturan farklı gelenek ve görüşlerin kesiştiği bir sergi dizisi.

© MoPOP

Sound Lab bir müzik laboratuvarı olarak işliyor ve ziyaretçiler burada müzik, bilim ve teknoloji arasında ilişkiler kurabiliyor. Artist’s Journey adı verilen kısımda ise ünlü sanatçıların hayat hikayeleri ve müzik kariyerlerinde karşılaştıkları bir dizi olaylar konu alınıyor.

© Wikimedia Commons

Electiric Library, müzenin içine ve dışarıdan bu içeriklere ulaşmak isteyenlere servis veren bir multimedya arşivi olarak görev yapıyor. Son olarak Ed. House ise kamusal eğitim amacıyla kurulmuş bir birim ve burada müzik eğitimi veriliyor. Yapının içinde sergi alanlarının yanı sıra bir restoran, müze dükkanı, idare ofisleri, destek mekanları ve yer altında bulunan depo alanları bulunuyor.

The post MoPOP appeared first on Arkitektuel.

Teknolojinin ilerlemesi ile birlikte bilgi edinme araçları da şekil değiştirdi. Bilgi kaynağı materyallerin gittikçe teknolojik bir hal alıp küçüldüğü günümüzde, dünyanın en önemli ‘bilgi depo’larından kütüphanelerin bu değişime tepkisiz kalması beklenilemez. Seattle Merkez Kütüphanesi, bu bağlamda ‘kütüphane’ sözcüğünü yeniden tanımlıyor. 2004 yılında yapımı tamamlanan kütüphane özel olarak kitaplara ayrılmış bir mekan yerine her türden bilgi kaynağının bulunduğu bir informasyon merkezi özelliği kazanıyor.

© Philippe Ruault

21. yüzyıl bilgiye her yerden, her şekilde ulaşılabilen bir dönem. Dünya çapında üretilen modern kütüphane tasarımları, mimari çözümleri ile bilginin bu akıcılığını yansıtmak istiyor. Üretilen jenerik katlarda neredeyse her türlü aktivite yapılabiliyor. Kütüphanenin programları birbirinden ayrılmıyor, özel bir fonksiyonu olan odalar, bireysel mekanlar üretilmiyor. Çoğu 21. yüzyıl kütüphanesinde özel okuma alanları olarak kullanılan yerler aynı zamanda kamusal bir mekan işlevi de görebiliyor. Bu nedenle kütüphaneler, diğer bilgi merkezlerinden ayrılmakta zorlanıyor.

© Philippe Ruault

Günümüzde kabul edilen bu karışık yaklaşımın aksine, Seattle Merkez Kütüphanesi farklı işlevlere göre bölünmüş mekanlardan oluşan daha organize bir sistem üzerine kurulmuş. İşlevlerine göre ayrılan farklı kompartmanlar üretilmiş. Her kompartman kendi içinde belirli bir esnekliğe sahip olsa da bu esneklik diğer kompartmanların işlevlerini engellemiyor.

© Philippe Ruault

Kütüphanenin mimarı olan OMA grubu, bu bölümlendirmeyi sağlayabilmek için ilk olarak bir kütüphane içinde kontrolsüz bir şekilde üreyen program ve medya topluluğunu kontrol altına almaya çalışmış. Benzer programları birbirleri ile eşleştirerek daha küçük gruplar oluşturmaya çalışan OMA, sonuç olarak bu programları beşi durağan dördü ise değişken olan 9 gruba indirgemiş.

© Philippe Ruault

Her bir grup, mimari olarak her bir ihtiyacı karşılayacak şekilde tanımlanmış ve donatılmış birer program kümesi.  Her bir grup farklı bir kullanım amacı için tasarlandığından, bu grupların esneklikleri, sirkülasyonu, fiziksel yapısı, strüktürel özellikleri değişiklikler göstermekte.

Platformlar

Gruplar arasına yerleştirilen alanlar geçiş bölümleri olarak tanımlanmış. İş ve oyun alanları yaratılan bu bölümlerde insanların birbirleri ile iletişim kurması amaçlanmış. Bu ‘oyun’ mekanları her bir gruptan farklı çalışıyor.

© Philippe Ruault

Tipik Amerikan yüksek binalarının her bir katını süperpoze ederek ve jenerik Amerikan tasarımında değişikliklere giderek bir günün farklı zamanlarına duyarlı, şehir ile ilişkisi düşünülmüş ve ikonik bir yapı ortaya çıkarılmış.

Maket

Geleneksel kütüphane tasarımının en büyük problemlerinden biri tasarımın düzlüğü. Kütüphanelerin genel tasarımı ve departmanların konumu, plan üzerinden çözülmekte. Her bir katın belli sınırları var ve kesitler teorik olarak tek bir kat üzerinden işliyor. Seattle Merkez Kütüphanesi buna aykırı tasarım yaklaşımıyla dikkat çekiyor.

Kitap Spirali Diyagramı

Seattle Merkez Kütüphanesi’nde kullanılan Kitap Spirali sistemi Dewey Ondalık Sistemi’nin farklı bir modeli. Kütüphanenin içerisindeki koleksiyonlar 000’dan 999’a gidecek şekilde, bir kurdele sisteminde ilerliyor. Bu sayede kitaplar arasında daha organic geçişler sağlanabilirken, aynı zamanda birbirleri ile ilişkili koleksiyonlar arasındaki geçişin pürüzsüz olması amaçlanmış.

The post Seattle Merkez Kütüphanesi appeared first on Arkitektuel.