Şikago şehrinin en önemli yapılarından 860-880 Lake Shore Drive, Ludwig Mies van der Rohe tarafından tasarlanan bir ikiz gökdelen. 82 metre yüksekliğinde, 26 kattan oluşan bu iki gökdelen çelik ve cam ağırlıklı olarak 1949-1951 yılları arasında inşa edildi. Mimarlığın endüstriyel dünyaya açılmasının öncülerinden olan yapı, II. Dünya Savaşı sonrası yüksek konut yapıları anlayışını değiştiriyor.

Wikimedia Commons

860-880 Lake Shore Drive, Michigan Gölü’nün kıyısında, Lake Shore Drive caddesi üzerinde üçgen bir arazi üzerinde bulunuyor. Mies van der Rohe’nin mimari proje alanından bağımsız olması ilkesi üzerine yapı kendi mimari kurallarına göre proje alanını yeniden tanımlayan bir yapıya sahip. Üçgen arazi üzerine 90 derecelik açı ile birbirlerine çapraz şekilde konumlandırılan iki bina, bu sayede Michigan Gölü’nün ve Şikago şehri manzarasına hâkim. Aynı zamanda iki binanın dik olarak bir araya gelmesi, giriş katında kapalı bir meydan oluşmasını sağlıyor.

Vaziyet Planı

Mies’in bağımsız mimari konsepti yapının zemin katında hissedilebiliyor. Yapının zemin katı yükseltilerek gökdelenlere adeta havada duruyorlar izlenimi verilmiş. İki bina arasındaki zemin kot bağlantısı tek fonksiyonu ‘alanın maneviyatını işaretlemek’ olan yatay bir çatı ile sağlanmış.

© Hagen Stier

Yapının plan şeması 6,4 metre aralıklı bir kare grid sistem üzerine kurgulanmış. Gridin kesişim noktalarına çelik kolonlar yerleştirilmiş. Mies, yapının taşıyıcı iskeletinin iç mekanlarda kendini göstermesini istemiş. Her ne kadar bu karar dönemin yangın yönetmeliklerine aykırı olsa da Mies beton kabukları çelik plakalar ile kaplayarak kullandığı çelik kolonların bütünlüğünü sağlamış ve aynı zamanda tasarımını yangın yönetmeliğine uydurabilmiş.

860-880 Lake Shore Drive’ın önemli özelliklerinden biri de prefabrike parçalar ile inşa edilmiş olması. Cephe inşası sırasında, 4 pencereli birimler tasarlanmış ve bu birimler yukarıdan iki kolon arasında takılarak cepheye yerleştirilmiş. Bu sayede birbirine kontrast oluşturan siyah çelik ve cam elemanlar tekrar ederek cephede şık bir örüntü oluşturmuş.

Wikimedia Commons

Mies, yapının inşa edilebilirliğini tasarımın en önemli parametrelerinden biri haline getirmiş. Böylece yapının kusursuz grid tasarımı ortaya çıkmış. Taşıyıcı sistemden, cephe detaylarına; pencere kayıtlarından iç mekan organizasyonuna kadar 860-880 Lake Shore Drive tamamıyla kusursuz bir düzene sahip.

Plan

Ludwig Mies van der Rohe’nin başka yapılarını incelemek için Barselona Pavyonu, Farnsworth Evi, Lafayette Park ve Seagram Binası yazılarına göz atabilirsiniz.

The post 860-880 Lake Shore Drive appeared first on Arkitektuel.

Le Corbusier / © Wikimedia Commons

Brütalist mimari (1952-1975), modern hareketin devamında ortaya çıkan bir mimari stildir. Le Corbusier’nin malzeme seçimini tarif etmek için kullandığı Fransızca béton brut (ham beton) teriminden doğmuştur.

Malzeme, biçim ve işlevin yalın anlatımına duyulan hayranlık brütalizm akımının başlıca özelliğidir. Yapı malzemesi, konstrüksiyonu ve yapının içerdiği iç mekan birimleri dışa vurulur. Başta beton olmak üzere çelik, tuğla ve cam gibi malzemeler ve detaylar yalın olarak gösterilir.

Brütalizmin ortaya çıkışındaki en önemli fartörlerden biri II. Dünya Savaşı’ndan sonra harabelere dönen kentlerde beliren yapı gereci ve parasal kaynak sıkıntısı olmuştur.

Toplumsal ütopyacılığa eşlik eden akım, mimarlığı daha akılcı bir kentsel çevre inşa etmek için kullanmanın yollarını aramıştır. Le Corbusier’nin Unite d’Habitation görüşüne dayanan yüksek yoğunluklu konut bloklarının yapımıyla çözümlenmiştir.

Eleştirmenler tarafından bir toplu konut zaferi ya da kabusu olarak anılan Marsilya’daki dikdörtgen, betonarme konut birimi olan Unite d’Habitation, kapalı sokakları veya koridorları, toplumsal merkezleri ve küçük bir otel yardımı ile kullanıcıları için zengin bir iç kamusal yaşamı teşvik etmek için tasarlanmıştır.

Unite d’Habitation / © Paul Kozlowski

Unite d’Habitation, brütalist mimarinin en belirgin örneklerinden bir tanesidir. Bina pilotis adı verilen sistem ile, yer düzleminden kolonlar ile ayrılmış şekilde durmaktadır. Yapıyı taşıyan en büyük masif kolonlar çıplak bırakılmıştır. Cephe elemanları ve döşemeler brüt betondan oluşturulmuş ve yine çıplak bırakılmıştır.

Yapı, Le Corbusier’nin Modulor’unu en başarılı şekilde kullandığı eserlerindendir. Le Corbusier, mimarideki tüm ölçüleri insan ölçeğine getirme kaygısı ile ürettiği Modulor ölçü birimini tasarımının her aşamasında kullanmıştır.

Chandigarh Meclis Salonu / © Laurian Ghinitoiu

Chandigarh Meclis Salonu, Le Corbusier’nin brütalist eserlerinden bir başkası. Kolonsuz mekanın giriş portiğinin üzerindeki hiperbolik kabuk betonun potansiyelini gösterir.

Brütalizm, sadece savaş sonrası yeniden inşa çalışmalarının bir sonucu değildir. Brütalizmin ana malzemesi beton sadece bütçe açısından pratik bir seçenek değil, aynı zamanda geleceği de temsil eden bir yapı taşıdır. Pek çok brütalist yapının sosyal başarısızlığı sonucu, brütalist akımının kendisi suçlanmış ve sorgulanmıştır. Ancak başarısız örnekler olduğu gibi, başarılı örnekler de mevcuttur. Akım, modern mimarlık ile birlikte günümüzde tekrar gündeme gelmiştir.

The post Brütalizm ve Le Corbusier appeared first on Arkitektuel.