Colonia Güell, Katalan mimari Antoni Gaudi’nin Sagrada Familia gibi tamamlayamadığı bir başka eseri. Colonia Güell aslında Barselona’nın 20 kilometre dışında bulunan eski bir işçi kasabası. Yıllarca bir banliyö yerleşkesinden öteye gidemeyen kasaba, 20. yüzyılın başlarında büyük bir hızla gelişiyor. Bu gelişmenin bir sonucu olarak dönemin kraliyet ailesi üyesi Eusebi Güell, Antoni Gaudi’yi bu büyüyen kasabaya bir kilise inşa etmesi için görevlendiriyor.

© Samuel Ludwig

Colonia Güell’in tasarımına 1898 yılında başlanıyor. Yaşanan ekonomik sıkıntılar sonucunda kilisenin yapımına ayrılan para bitiyor ve 1915 yılında inşaat duruyor. Kilisenin yalnızca kript (crypt) adı verilen mahzen mezar kısmı tamamlanabiliyor. Buna rağmen Gaudi’nin bu eseri UNESCO tarafından Dünya Miras Listesi’ne alınıyor.

Kesit

Her ne kadar tamamlanamamış olsa da Colonia Güell’in Gaudi için değeri çok büyük. Çünkü Gaudi, 1898 yılında başladığı bu projede, daha sonra Sagrada Familia’da kullanacağı pek çok tekniği ve arkitektonik detayı denemiş.

Yapının mimari dilini domine eden tuğla ve mozaik, alışılmış tekniklerin dışında kullanılmış. Gaudi’nin kilise için öngördüğü form da geleneksel kilise mimarisinin çok uzağında. Malzemeler arasındaki geçişler, iç ve dış mekânsal özellikler en ince detayına kadar titizlikle işlenmiş. Mekanın içine giren ışık miktarı da Gaudi’nin göz önünde bulundurduğu bir başka etken.

© Samuel Ludwig

Yapıya uzaktan yaklaşıldığında tek bir düz yüzey göze çarpıyor: kriptin çatısı. Kriptin çatısının üzerine inşa edilmesi planlanan kilisenin kat planı çizilmiş. Çatının düz bir yüzey olması, altında sakladığı hacmin akışkan ve kıvrımlı özelliğini göz önüne çıkarıyor. Kriptin içerisindeki mekânsal hareketlilik ile Colonia Güell’in bulunduğu bölgenin topoğrafik özellikleri uyum içinde. Bu nedenle Colonia Güell, doğa ile oldukça çarpıcı bir ilişki içerisinde.

Plan

Kilise, 2002 yılında İspanyol mimar Antonio González Moreno tarafından restore edilmiş. Kilisenin restorasyonu birçok kişi tarafından sertçe eleştirilmiş ve Moreno Gaudi’nin işlerini anlamamakla suçlanmış.

Antoni Gaudi’nin Barselona’daki diğer eserleri Park Güell, La Sagrada Familia ve Casa Mila‘yı buradan okumanızı öneririz.

The post Colonia Güell appeared first on Arkitektuel.

© Samuel Ludwig

Park Güell, dönemin kraliyet üyesi Eusebi Güell’in isteği üzerine, Barselona’nın aristokratlarının kullanımı için Antoni Gaudi tarafından tasarlanmış. Günümüzde şehrin en popüler ikonlarından biri olan park, panoramik manzaraya sahip terası ve etkileyici girişi ile hem eşsiz bir mimari eser hem de önemli bir turistik kent simgesi.

© Samuel Ludwig

Park Güell, orijinal olarak bir konut kompleksi olması amacıyla tasarlanmış. Ancak planlanan evlerden yalnızca iki tanesi tamamlanmış. Tamamlanan evlerden biri, Francesc Berenguer tarafından Gaudi’nin kullanımı için tasarlanmış. Park 1923 yılında halkın kullanımına açılmış. Gaudi’nin evi ise ünlü mimarın kendi işlerinin sergilendiği bir müze olarak hizmet veriyor.

© Samuel Ludwig

Gaudi’nin tasarımı, 1898 yılında başladığı ve 1915 yılında ekonomik zorluklar nedeniyle yarım bıraktığı Colonia Güell kilisesinin tasarımı ile benzerlikler taşıyor. Gaudi’nin iki eserinde de kıvrımlı taş kolonlar, yerel tuğla ve taşların kullanımı gibi strüktürel ve malzeme tercihi açısından benzerlikler mevcut.

Gaudi, kendi gösterişli mimari uslübu ile doğanın sadeliğini birleştirerek ortaya özgün bir mimari dil çıkarıyor. Parkı oluşturan yapılar, topraktan çıkan bir ağaç gibi yükseliyor, ancak doğanın içinde tamamen kaybolmuyor. Böylece yapısal elemanlar hem doğa ile uyum içinde olabilirken aynı zamanda dikkat çekmeyi başarıyor.

Park Güell’in en dikkat çekici noktalarından biri, Barselona şehrinin panoramik manzarasına bakan terası. Gaudi, terasa parkın kıvrımlı akışına eşlik eden bir bank tasarlamış. Terasta kullanılan renkli mozaikler, seramik parçaları ve demir parmaklıklar parkın hareketli atmosferine eşlik ediyor. Bankın yanında ise farklı renklerdeki mozaiklerden yapılmış “El Drac” (Ejderha) olarak bilinen bir heykel var.

© Wikimedia Commons

Terastaki kıvrımlı yapı ve merdivenler, etrafı çevrilmiş pek çok yarı açık alan oluşturuyor. Boylece park daha sosyal bir kimlik kazanıyor. Gaudi, parkın pek çok yerine Katalan nasyolizmini simgeleyen motifler ve dini semboller yerleştirmiş. Katalan mimar Josep Maria Jujol, Park Güell’in tasarımında Gaudi’ye çok yardım etmiş fakat günümüzde ismi göz ardı ediliyor.

© Wikimedia Commons

Kullanılan dinamik ve renkli malzemeler ve kıvrımlı mimari yapısı ile Park Güell, kendisini çevreleyen doğanın bir parçası olmayı başarıyor. Parkın içindeki doğal yaşam olabildiğince korunmuş durumda. Parkta Barselona’ya özgü papağan ve diğer kuş türleri yaşıyor. Gaudi, parkın bazı noktalarına özel olarak tasarladığı kuş yuvaları yerleştirmiş.

Antoni Gaudi’nin Barselona’daki diğer eserleri Casa Mila ve La Sagrada Familia‘yı sitemizden okuyabilirsiniz.

The post Park Güell appeared first on Arkitektuel.

© Bookmundi

La Sagrada Familia için Antoni Gaudi’nin adanmış hayatının umudu desek yanlış olmaz. Ezber bozan cinsten bir yapı bu. Neo-gotik ve Art Nouveau tarzıyla Gaudi tarafından yapımına başlanıyor ve ölümüyle yarım kalıyor. Tam adı Templo Expiatorio de la Sagrada Familia (Kutsal Aile Kefaret Tapınağı) olan yapı, La Sagrada Familia (Kutsal Aile) Katedrali olarak biliniyor. Aslında yapıyı mimari olarak, cephelerindeki dinsel mesajları, yapımına halen daha devam edilmesini, yapımına devam edilmesinin doğruluğunu veya yanlışlığını, Gaudi hayatta olsaydı böyle mi olurdu gibi konularla detaylı olarak incelemek gerekiyor. Bu makalede La Sagrada Familia’yı anlayabilmek adına bunları da parça parça ele almaya çalıştım.

© Flickr user Sam Valadi

Bu kilisenin yerinde 1882’de Lozanzo’nun başladığı Neogotik bir yapı yükselecekti. Lozanzo, kendini görevlendiren San Jose Dindarları Birliği’nin başkanı ile fikir ayrılığı yaşayınca proje için o dönemin modern mimarinin öncülerinden Antoni Gaudí seçildi. Yüzlerce yıl sürecek yapım sürecini öngörmüştür bilinmez fakat Gaudi, yaşadığı sürede 43 yılını La Sagrada Familia tasarımına adadı. İlk olarak otlak bir arazide başlayan yapının ve o dönemi simgeleyen mimari tasarıma sahip bu yapının farklı bir mimari bağlamda, zamanda tamamlanıyor olması da projeyi ilginç kılan başka bir unsur. Sonuç olarak aradan 135 yıl geçmiş fakat daha yarısı dahi bitmemiş bir yapıdan bahsediyoruz. Bunun sebebi sürecin birçok kez kesintiye uğraması. Önce 1926’da Gaudi’nin ölümü ve o dönemde iç savaş çıkması nedeniyle, daha sonra II. Dünya Savaşı’yla ikinci darbe vuruluyor. Yapının inşasının yavaşlaması bir yana, Gaudi’nin eskizleri de, orijinal çizim ve modeller büyük hasar görmüş bu süreçte. 

©Expiatory Temple of the Sagrada Familia

Sonuç olarak hayatının büyük kısmında buna emek vermiş bir mimar ve çizdiği modeller yok oluyor. İleride devam edecek olan inşası için görev alacak mimarlar açısından büyük bir problem niteliğinde: Gaudi’nin aslında ne istediğini tam olarak bilememek. Yapı zaten yavaş yavaş ilerlerken bir de üstüne savaş çıkması ile büyük hasarlar alıyor. İnşası devam ederken restorasyon çalışmalarına da başlanıyor La Sagrada Familia’nın.

Yapının uzun sürmesinde bir başka etken tabiki Gaudi mimarisi. Yapının tamamlanması için kurulan ekibin baş mimarı Mark Burry, bu yapıyı tanımlarken “kentin içinde devasa bir heykel” olarak tanımlıyor. Gaudi eserlerinde bu heykelciliği ayrı bir yere koyabiliriz. İnanılmaz detay barındıran yapı ince ince, ilmek ilmek işlenerek yapımına devam ediliyor.

© KolbyTthe Texican

Gaudi’nin ölümüyle de çeşitli kesimlerden eleştiriye maruz kalındı. Salvador Dali: “Projeyi sanatçısı olmadan devam ettirmeyi düşünmek bile ihanettir, bırakın kentin ortasında çürüyen bir diş gibi kalsın.” diyor örneğin. Tahminler üzerinden yürüyen tamamlama projesinin destekçilerine karşılık yapının mimari üslup ve tasarım anlamında çok şey yitirdiğini savunanlar oldu. Örneğin Gaudi’nin kilisede taş kullanma arzusuna karşılık tamamlama projesinde betonun kullanılması mimarın fikirlerine saygısızlık olarak yorumlandı. Kentin MoMa direktörü Daniel Giralt ise: “Gaudi ruhunu taklit etmek imkansız.” diyerek inşaatın sonlandırılarak Gaudi’nin çalışmasının korunması gerektiğini söylüyordu. Buna karşılık bir mimari yapıya resim muamelesi yapılamayacağı, mimarı kutsallaştırmak için değil ama projeye saygı göstermek için kilisenin tamamlanması gerektiğini savunanlar da oldu.

© Renate Dodell

Peki hikayesinden ötürü mimari özelliklerine giremediğimiz La Sagrada Familia nasıl tasarlandı? “Geleceğin mimarları doğayı taklit edecekler.” diyor Gaudi. Bu sözünü eserlerinde yaşatan Gaudi, bunu La Sagrada Familia’da da gösteriyor bize. İç yapısını ayakta tutan kolonlar dallanıp budaklanan ağaçlar şeklinde tasarlanmış. Bu şekilde yapının içine girildiğinde ormanda dolaşma hissi uyandırması amaçlanmış.

Gaudi o kadar ince düşünüyor ki. Yaptığı, çizdiği her çizginin bir anlamı var kilisede. La Sagrada Familia’da hiçbir duvar dik; hiçbir kolon düz değil. Kafanızı nereye çevirirseniz çevirin bir devinim hakim. İç mekanda bu hareketliliğe seramik, mozaik ve çeşitli taşlar eklenirken katedralin cephelerini dolduran yüzeyde ince ince işlenmiş ilahi figürler hep bir şeyleri kaçırıyorsunuz hissi yaratıyor.

Zemin Kat Plan

Katedralde Gaudi’nin, yapının ilk mimarı del Villar’ın haç şeklindeki plan şemasını koruduğunu görüyoruz. Bu Gotik katedrallerde tipik bir özellik olarak karşımıza çıkan plan şeması, La Sagrada Familia’da birkaç önemli noktayla ayrışıyor diğerlerinden. En önemlisi Gaudi açılı kolonlar ve hiperboloit tonozlar ile oluşturuduğu sistem ve bu sistemle payandaya ihtiyaç duymayan taşıyıcı tasarımı. Yapının dışındaki bir elemanın desteğine gerek kalmadan yatay yükler kilisenin içindeki kolonlarla aktarılıyor bu sistem sayesinde. La Sagrada Familia 3 boyutlu formalara -hiperboloit, parabol, spiral, konik- sahip yüzeyleri kullanıyor. Bu karmaşık şekiller daha ince ve dahay sağlam bir taşıyıcının oluşturulmasını sağlamış. Aynı zamanda kilisenin akustik ve ışık kalitesini de bir hayli arttırıyor.

©Expiatory Temple of the Sagrada Familia

Gaudi, kiliseyi üç farklı cephe olarak tasarlamıştır. Doğuda İsa’nın doğumuna adanan Nativity (Doğuş); batıda İsa’nın çarmıha gerilişini simgeleyen Passion (Tutku) ve güneyde tamamlanmamış Glory (İhtişam) isimli üç cephe. Tanrıya giden yolu temsil eden Glory cephesinin inşası halen devam etmekte. Yapımına başlanan ilk bölüm Nativity Facade. İnşaatını birebir Gaudi’nin kontrol ettiği ve İsa’nın doğumuna referans veren birçok detayı barındıran bu cephe,1894-1930 yılları arasında tamamlandı.

Passion Facade ise ilk cephedeki dekoratif yoğunluğa karşılık oldukça sade bir tasarıma sahip. İsa’nın tutkusuna, çarmıha gerilişinde çektiği acıya atıfta bulunan bu cephenin inşaatı ise 1954’te başladı. En büyük ve etkili cephe olan Glory Facade inşasına ise 2002’de başlandı. İsa’nın kutsal görkemine ve insanlığın Tanrı’ya yükselişine referans veren öğelerle dolu bu cephe için Gaudi’nin 1936’da hazırladığı bir modelden faydalanılıyor.

© John Kennan

Tasarımı için Gaudi alçı maketler kullanmış. Ortada 45 metre yükselen nefin bile 1/10 maketini yapmış -yaklaşık 5 metre yükseliğinde ve 2 metre genişliğinde bir maket. Gaudi, aynı zamanda kilisenin çatısından asılmış limon kirişler ve ağırlıklarla oluşturulmuş bir sistem de icat ediyor. Passion Facade kısmında bulunan bu sistem de germe sistemi hatırlatıyor fakat gelen yüklerin basıncına göre oluşturulmuş. Kilisenin yüksek, görkemli, çeşitli renklerde granitt ayaklarıyla ve yeşil-altın Venedik camıyla kaplanmış kemerleriyle orman hissi verilmiş orta nefinde gözlemlenebiliyor.

©Expiatory Temple of the Sagrada Familia

La Sagrada Familia’nın toplam 18 adet çan kulesi bulunur -bu kulelerden en uzunu bittiğinde 170 metre olacak. Bunların 12 tanesi İsa’nın 12 havarisini simgelemektedir. 4 çan kulesi ise İsa’nın etrafındaki 4 adet İncil yazarını, geriye kalan en büyük kule ise İsa’yı simgeler. En büyük kuleden biraz küçük olan ikinci büyük kule ise Meryem’i simgeler. Kulelerin üzerinde birçok şekiller ve semboller vardır.

Bu şekil ve resimlerle İsa’nın doğumu, yaşamı ve çilesi anlatılmaktadır. Gaudi; bahsettiğimiz bu dev kulelerin Barselona’ya gelecek olan turistler için mükemmel bir karşılama olacağını belirtmiş. Kulelerin tepesinde bulunan muhteşem süslemelerin cennet ile yeryüzü arasında bir bağlantı sağlarmış gibi göründüğünü de ifade etmiştir.

©Expiatory Temple of the Sagrada Familia

Gaudi’nin ölümü sonrasında farklı sanat dalları arasındaki profesyonellerin hala daha yürüttüğü ve günümüz teknolojileriyle hızlandırılan yapının inşasının bitiş yılı 2026 olarak öngörülüyor. Bittiğinde, Gaudi’nin hayalinin kaçta kaçı gerçekleşti bilinmez ama onca bilinmezliklere rağmen geçmiş, şimdi ve gelecekte Avrupa’nın en saygın dini merkezlerinden biri olduğu kesin.

The post La Sagrada Familia appeared first on Arkitektuel.

Dünyaca ünlü Katalan mimar Antoni Gaudi tarafından tasarlanan Casa Milà, Barselona’nın en ikonik yapılarından bir tanesi. Milà Evi anlamına gelen Casa Milà, Roser Segimon ve Pere Milà’nın kullanımı için 1912 yılında tasarlandı. La Pedreda olarak da bilinen yapı, Art Nouveau’nun İspanyol yorumu olan Modernista akımının Barselona’daki en önemli temsilcilerinden olarak kabul edilmektedir.

© Samuel Ludwig

Casa Milà organik bir yapı. Bina adeta yerden oyularak yükseltilmiş gibi duruyor ve mimari eserlerin verdiği yapay görüntüden uzaklaşmaya çalışıyor. Yapısal olarak bu organikliği sağlayabilmek için bina ikiye bölünmüş: strüktür ve kabuk. Yapının cephesindeki taş duvarların hiçbir yük taşıyıcı özelliği bulunmuyor. Yapının eğimli şekli ile aynı izde devam eden çelik kirişler cephenin yükünü kolonlara aktarıyor.

© Samuel Ludwig

Gaudi tarafından alınan bu strüktürel kararlar yapının şeklinin daha serbest oluşabilmesi ve dalgalı cephenin sürekliliği sağlanmış. Cephedeki organik ve kıvrımlı form, binanın çatısında da devam ediyor. Yapının çatısını taşıyan, parabolik tuğlalar ile oluşturulmuş farklı yüksekliklerdeki kemerler çatının üstünde kıvrımlı bir topoğrafya oluşturuyor.

Yapı, dokuz bölümden oluşuyor: bodrum, zemin kat, asma kat, ana kat, üst katlar ve çatı katı. Binaya giriş asma kattan sağlanıyor, zemin kat ise garaj olarak tasarlanmış. Ana kat olarak tasarlanmış kat Milà ailesinin kullanımı için tasarlanmış. Ana katın üstünde bulunan diğer dört kat ise kiracıların kullanımına ayrılmış. Binanın içinde iki tane avlu bulunuyor. Bu nedenle Casa Milà plan düzleminde ‘8’e benzer bir şekil alıyor.

Aksonometrik kesit / © greatbuildings.com

Casa Milà’nın cephesi üç bölümde incelenebilir; tüm zemin katı çevreleyen sokak cephesi, ana ve üst katları kapsayan ana cephe ve çatı katını ve taşıyıcı elemanları bulunduran çatı strüktürü. Yapının en önemli mimari unsurlarından bir tanesi olan ana cephe oldukça organik ve akışkan bir forma sahip. Kireçtaşı bloklar kullanılarak yapılmış bu organik cephenin üstünde insan benzeri sürrealist heykeller bulunuyor. Bu heykellerin varlığı cephenin dinamik karakterini güçlendiriyor.

© Gideon Jones

Casa Milà, Katalan ve İspanyol mimarisinde çok büyük öneme sahip. Her ne kadar hakkında çeşitli olumsuz eleştiriler yapılan bir bina olsa da, Casa Milà ve Antoni Gaudi’nin Modernista akımına ve genel olarak modernist mimariye kattıkları yadırganamaz. Gaudi’nin doğadaki organik formlar ve modellerden temellenen mimari dili, yıllarca süregelen dikdörtgensel mimarinin sınırlarını ortadan kaldırmıştır. Dünya üzerinde pek çok mimar Gaudi’nin Casa Milà’da kullandığı biyomimikri yönteminden esinlenmiştir.

The post Casa Milà appeared first on Arkitektuel.