Saint Benedict Şapeli, mimarlığın felsefesine yönelen birçok fikriyle ve bunu yapılarına taşıyan tarzıyla ünlenmiş Peter Zumthor (Pritzker, 1988) imzalı küçük bir şapel yapısı. Graubünden’in Sumvitg adlı köyündeki şapel, Zumthor’un çoğu yapısındaki tarzıyla, ‘sadeliğiyle güzelliği amaçlayan’ bir yapı.

© Felipe Camus

Gösterişsiz dış görünümüyle Saint Benedict Şapeli, oldukça küçük ölçekli bir yapı. Bunun arkasında Zumthor’un insan ölçeğinden uzaklaşmayan bir yapı tasarlama düşüncesi var. İçeride de yine bu sadeliğin devam ettiğini görmek mümkün. Burada da yine mütevazı bir atmosfer sunulmuş Saint Benedict Şapeli’nin işçilik harikası iç mekanıyla.

© Felipe Camus

Proje, ilk olarak bir çığ esnasında önceden var olan barok şapelin yıkılmasıyla ortaya çıkmış. Saint Benedict Şapeli de tam bu alana yerleşiyor; köye yeni bir şapel sağlamak için. Arazi tam dağ eteğinde bulunuyor. Bu nedenle karşıdaki dağlık alanlara eşsiz bir mazarası var aslında. Çığ gibi doğal afetlerin meydana gelmemesi için de dağın eteğinde bir önlem alınmış: alan ağaçlandırılmış. Manzara bir de şapelin arkasındaki ağaçlık alanla daha da şiirsel hale gelmiş dolayısıyla.

© Felipe Camus

Zumthor Saint Benedict Şapeli’nde modern materyal ve teknikler kullanıyor aslında. Fakat buna rağmen yapıyı, silindirik formuyla, etrafına uyum sağlayan, çevresindeki doğanın bir parçası olan öge haline getiriyor. Yapının küçük ölçekle ve materyal olarak ahşap ile kurgulanışı da tarihi bir Alp dağı köyü olan Sumvitg boyutuna ve geleneksel yapı karakterine uygun olmayı hedefliyor. Bu şekilde bulunduğu alanı tamamen doldurmayı amaçlıyor yapı. Saint Benedict Şapeli, ahşap bir çatı, bunu taşıyan ahşap bir konstrüksiyon, ahşap kiremit kaplama ve yine ahşap makaslarla oluşturulmuş -tıpkı Sumvitg evleri gibi.

Saint Benedict Şapeli’nin çatısı form itibariyle bir tekne gövdesini hatırlatıyor. Bu oldukça ifadeli çatı ve geleneksel ahşap temelli yapı, birbirine bir halka ahşap kolonla bağlanıyor. Oldukça minimal bir çözümle birleştirilen bu iki alanın ortasında da kolonların dıştan gözlemlenebildiği, yapının silindirik gövdesi boyunca devam eden, bir açıklık bırakılmış. Bu açıklık, camlarla kaplanmış. Hem şapelin bitişini süslüyor hem de içeriye etkileyici bir aydınlanma sağlıyor. Aynı zamanda içeride, kiliselerde istenen ruhani havanın yakalanabilmesini sağlıyor.

© Felipe Camus

Böylelikle şapelin içine girildiğinde kullanıcıyı hem form hem görünüm itibariyle oldukça etkileyici, bütünüyle saran bir atmosfer karşılıyor. İçeride oldukça minimal bir tasarım gözüne çarpıyor kullanıcının. Tüm alan aynı karakterde: her yer ahşap ile kurgulanmış. Ahşap kolon, kiriş ve hatta banklarla oluşturulan bir mekan. Aslında burası Zumthor’un mimaride işçiliği ne kadar önemsediğini ve materyale olan titiz , hassas yaklaşımını sergileyen bir mekan olmuş şapelde. ”Tasarıma ilk başladığımda yapıyla ilgili fikirlerim yalnızca materyalleri üzerineydi. Ben mimarlığın buna ilgili olduğuna inanıyorum. Kağıt üstünde veya form ile yaratılan bir eser değil, materyal ve materyal ile yaratılan mekan atmosferi yaratımı ile ilgili.” diyor Peter Zumthor.