©Yerçekim Architectural Photography

bAKSM (Beylikdüzü Atatürk Kültür ve Sanat Merkezi) SO? Mimarlık ve Fikriyat ekibi tarafından Beylikdüzü Belediyesi için tasarlanmış büyük bir renovasyon projesi. Proje kapsamında ekip, mevcut 20.000 metrekarelik bir kültür merkezini yeniden tasarlıyor. Özellikle cephe ve kültür merkezine ek hacimlerin tasarımını da içeren bAKSM projesi, tamamlandığı 2018 yılında Beylikdüzü’ne eski kültür merkezini modern bir halde geri kazandırıyor.

©Yerçekim Architectural Photography

Proje, binanın tüm iç ve dış cephesi yeniden tasarlanmasını gerektiren bir tasarım sürecine sahip. Bu nedenle yapının tümü hem yapısal hem de mimari bir renovasyondan geçirilmiş. Bu renovasyona ek olarak bAKSM projesinde SO? ekibi tarafından yeniden çözülmüş ve tasarlanmış kütüphane, çocuk kütüphanesi, çok amaçlı salon, oyun alanı, atölyeler, stüdyolar ve sinema salonları da bulunuyor. 317.000 nüfuslu bir ilçede bulunan kültür merkezinin, kent nüfusunu bünyesine çeken bu canlı mekanları ile Beylikdüzü’nde büyük bir kamusal alan olarak hizmet vermeye devam etmesi sağlanmış.

©Yerçekim Architectural Photography

Beylikdüzü Atatürk Kültür ve Sanat Merkezi’nde mevcut mimari düzene ana müdahale, dikey bir bahçe görevi gören, ahşap uzantılı ve çelik strüktüre sahip bir merdiven eklenmesiyle gerçekleştirilmiş. Merdiven yapının dev atriyumunu (yaklaşık 2.000 metrekare) yeniden yapılandırıyor. Yapı için yeni kurgulanmış olan bu sirkülasyon elemanı, kullanıcı için güçlü bir giriş görüntüsü sağlarken; cam bir çatı ile örtülmüş atriyum etrafına dağılmış farklı mekanlar ve bahçeler arası iç sirkülasyon için de bir çeşit kısayol yaratıyor. bAKSM’nin yeni atriyumu, merdivenler ve yaya köprülerini barındıran farklı kotlara dağılmış bir bahçeler dizisi.

©Yerçekim Architectural Photography

Yapıda tüm iç cepheler ve tavanlar, kontrplak ve opak cam ile kaplanmış, bu sayede mimari dokuda güçlü bir devamlılık ve iç mekanda iyi bir akustik sağlanmış. Dış cephe, aktivite alanları için gerekli fiziksel gereklilikleri göz önünde bulundurularak yeniden tasarlanmış; çünkü mevcut cephe doğal havalandırma ve güneş ışığı için herhangi bir açıklık içermiyormuş. Dış cephede aynı zamanda çağdaş bir görüntü sağlamak amacıyla, mevcut cephe duvarları ince bir corten çelik (hava koşullarına yüksek mukavemeti olan “paslı” ya da “paslandırılmış” çelik de denebilir) tabakası ile kaplanmış. Yeni cephe ile kütüphane, çok amaçlı salon ve atölyeler dahil olmak üzere tüm ana aktivite mekanları doğal havalandırılabilir ve aydınlatılabilir hale getirilmiş.

©Yerçekim Architectural Photography

Tasarım, çeşitli kullanımlara imkan sağlayan programıyla nüfusun her bölümünü karşıladığından, tüm sirkülasyon alanları halkın toplanma yerleri olarak kabul edilmiş. Böylece kurgulanan yeni sirkülasyon insanların bina içinde, herhangi bir ticari faaliyete mecbur kalmadan, vakit geçirebilmelerini sağlıyor. Atriyum etrafına dağıtılmış oturma ve dinlenme alanları, binanın programının sağladığı canlı atmosferi beslemesi amacıyla tasarlanmış. Eskiden büyük bir boşluk iken, atriyum şimdi binanın çekirdeğinde cam çatıdan gelen gün ışığı ile aydınlatılan bir vaha gibi davranmaya başlıyor.

©Yerçekim Architectural Photography

Beylikdüzü Atatürk Kültür ve Sanat Merkezi projesi, yeni tasarımı ve kent halkına odaklanarak geliştirilen yeni program ağıyla İstanbul’un en kalabalık ilçelerinden birine gerçek anlamda bir kültür merkezi kazandırıyor. Bir renovasyon projesi olarak özgün yaklaşımlarla geliştirilen tasarım, küçük fakat köklü dokunuş ve fikirleriyle örnek bir yenileme sürecine sahip.

The post bAKSM / SO? mimarlık ve fikriyat appeared first on Arkitektuel.

©Spectrum

Jan Benthem ve Mels Crouwel önderliğinde kurulan Benthem Crouwel ekibinin Stedelijk Müzesi Amsterdam ismiyle anılan projesi, Amsterdam’da dünyanın en geniş çağdaş sanat koleksiyonuna sahip fakat eski, hatta demode olarak nitelendirilen Steledijk Müzesi için bir renovasyon ve genişletme projesi. Amsterdam’ın Museumplein (müze meydanı) isimli bölgesinde Rijksmuseum, Van Gogh Müzesi, Moco Müzesi ve Concertgebouw gibi kentin en önemli müzelerinin yanında bulunan yapı, orijinali belediye mimarı A.W. Weissman tarafından tasarlanan eski bir binanın eki.

©Jannes Linders

Stedelijk Müzesi’nin var olan binasını,  Weissman 1895 yılında tasarlamış. Yapı tasarlandığı yıldan itibaren görkemli merdiveni, büyük odaları ve doğal aydınlatması ile ünlenmiş. Benthem Crouwel ekibinin tasarımı da orijinal yapının bu güçlü noktalarını ve eski müze direktörü Willem Sandberg tarafından müzeye kazandırılan beyaz rengi koruyor. Ekibin yaklaşımı müzenin eklentisinin daha önceki ikonik tasarımla aynı çizgide ilerlemeyip müzeye çeşitlilik katmak ve sergi anlamında yeni olasılıklar kazandırmak. Benthem Crouwel, mevcut yapıyı koruyup ek yapı ile yeni bir bütün oluşturmayı; yapıya entegre bir ek yaratmayı hedefliyor. Bu bağlamda ekibin tasarımda en dikkat ettiği noktalardan biri karmaşık olmayan bir sirkülasyon ve sergi düzeni yaratmak. Tasarımda eskiyle yeni arasındaki kontrast dışarıdan gözler önüne serilirken; içeride ziyaretçiler farklı yapılarda dolaştığını fark etmiyor.

©Jannes Linders

Orijinal yapının giriş kısmı müzenin yeni kurgusu için elverişsiz olduğundan tasarımda yeni bir giriş kurgulanmış. Ekip, bir 21. yüzyıl müzesinin belirli yeni bileşenleri ve geniş spektrumda kamusal işlevi bünyesinde barındırması gerektiğine inanıyor. Bu nedenle de buna tamamen elverişsiz olan eski giriş kısmını, mevcut yapının tüm güçlü yönlerini koruma yaklaşımlarına aykırı olsa da, ek binada sıfırdan tasarlıyor. Giriş, orijinal yapının simetrisine uygun olarak, eski girişin tam karşısında tasarlanıyor. Bu aslında müze girişinin Museumplein’a yönelen bir girişi olmasını zorunlu kılmış. Böylece müze, asıl girişi Museumplein üzerinde olan tek müze haline gelmiş. Müzenin zemin kotu bu meydanın bir parçası olabilmeyi hedefliyor.

©Jannes Linders

Müzenin ek hacmi zeminden yükseltilmiş bir hacim algısına sahip. Orijinal yapıdan tamamen koparılmış bir ek oluşmasına katkı sağlayan yaklaşım olarak giriş alanını oluşturan ve bütün kamusal işlevleri barındıran zemin kotu, tamamen şeffaf cepheyle tasarlanmış. Böylece bu şeffaf hacimle müzenin baktığı meydan yapının içerisine sızıyor. Girişin üzerinde cephenin devamı gibi ilerleyen geniş konsol kanopi de meydandan yapıya geçişi vurguluyor.

Müzenin pürüzsüz ve bembeyaz yüzeyine sahip, aynı zamanda ‘küvet’ olarak da anılan, ek hacmi elyafla güçlendirilmiş kompozit ile yapılmış. Müzenin kendine özgün formu ise içerideki fonksiyonların dışarıda sıkı bir şekilde cephe ile sarılmasıyla oluşturulmuş. Giriş üstündeki çıkıntı ise formu hareketlendirirken müzeye güneş ve yağmur koruması sağlıyor. Eski binanın fonunda bu çatı ve ‘küvet’, Stedelijk Müzesi’nin yeni güçlü görüntüsünü oluşturuyor.

©Jannes Linders

Yapının girişinden itibaren ziyaretçiler farklı rotalarla sergileri gezebiliyor. Yapının program ağıyla şekillenen sirkülasyon rotası, çoğu müze aksine, içeride tek bir rota değil birden çok rota imkanı tanıyor. İlk olarak ziyaretçiyi eski yapıya yönlendirerek başlayan bu rotalar buradan sonra farklı bölümlere dağılıyor; orijinal yapının anıtsal merdiveni de yeni müze ve sirkülasyon kurgusunun önemli düzenleyicilerinden biri. Yeni giriş holü de yeni sergi salonlarından geçen bir rotayı takip etme imkanı sağlıyor. Yapının yeni hacmi aynı zamanda geniş bir çatı katına sahip. Buradan bütün alt sergi salonlarına giden rotaları gözlemlemek mümkün kılınmış.

©Jannes Linders

Müze dükkanı, restoran gibi kamusal işlevleri barındıran girişin, yani müzenin meydanının altında kalan kotta Stedelijk Müzesi’nin  bilgi merkezi, kütüphanesi ve 1100 metrekarelik büyük bir sergi salonu bulunuyor. Binadaki bu en düşük seviyeden, ekin yüzen hacim seviyesine geçmek mümkün. Bu iki kot arasındaki geçiş, kapalı bir tüp içerisindeki iki yürüyen merdiven ile sağlanmış. Yeni giriş holünün bulunduğu hacmi kesip geçen bu tüp, iki sergi salonunu birbirine bağlıyor. Bu şekilde ziyaretçilerin müze atmosferinden kopmaması için sergi yolundan ayrılmadan ve kamusal işlevlerden rahatsız olmadan giriş alanını geçmesi sağlanmış. Yüzen hacimdeki sergi salonu da, eski binanın şeref salonu isimli sergi mekanına direkt olarak bağlanmış. Böylece yapının içindeki sirkülasyon dairesi tamamlanmış oluyor.

©Jannes Linders

Stedelijk Müzesi’nde mevcut ve yeni binaların içindeki detaylandırma ve renk skalası aynı çizgiye sahip. Bu da eski ile yeni arasındaki belirgin kontrastı müzede yürürken zor farkedilir hale getirmiş. Weissman binası yeni ilavesi sayesinde çeşitliliği, zengin sergi ve deneyim imkanları ile Museumplein’a bakan yeni bir hayata başlıyor. Benthem Crouwel’in eki ve mevcut içindeki kurgusu yapıyı ekiyle birlikte eski ihtişamlı haline geri getirilmiş oluyor.

The post Stedelijk Müzesi / Benthem Crouwel Architects appeared first on Arkitektuel.

©Benoit Perrin

1793 yılında Fransız Devrimi ile beraber müzeye dönüştürülmeden önce saray olarak kullanılan Louvre’un tarihi, 13. yüzyıla dayanıyor. Müzeye çevrildikten sonra günümüze kadar M.Ö. 7. milenyumdan M.S. 1850’li yıllara uzanan sanat eserlerine ev sahipliği yapan, dünyanın en önemli müzelerinden bir tanesi haline gelmiştir. Louvre için binanın tarihi boyunca birden çok kez yenilemelere gidilmiş. Yapı son olarak 1932’de, I.M. Pei’nin 1983 yılında başlayacak olan müdahalesinden önceki son halini almıştır.

©Koji Horiuch

Louvre için I.M. Pei tarafından yapılan yenilemenin hikayesi ise 1981 yılına dayanıyor. 1981’de  Fransa’da dönemin yeni seçilmiş sosyalist başkanı Francios Mitterrand, kültür kurumlarının renovasyonu için ülke çapında bir talimat vermiş ve bunun için ayrılan bütçeyi 2 katına çıkarmış. Bu gelişme, ülkedeki birçok müze ile birlikte, Louvre’un renovasyonu ve yeniden düzenlenmesine de imkan sağlamış -Mittrend’ın ilk olarak Louvre’a odaklanmış. Renovasyon ve müzenin yeniden düzenlemesini içeren Louvre’un gündemdeki son yenilemesi için başkan Mitterrand, 1983 yılında Avrupa’yı ve Amerika’yı dolaştıktan sonra, Çinli-Amerikalı mimar I.M. Pei’yi görevlendirilmesine karar verir ve Paris’in sembollerinden biri haline gelecek olan yapının tasarım süreci böylece başlamış olur.

©Koji Horiuch

Louvre için gerekenler ise oldukça fazlaymış. Dünyanın en iyi sanat koleksiyonuna sahip bir yer olarak Louvre, renovasyon istenen zamanlarda oldukça bakımsızdır. Müze içindeki galeri mekanları ise birbirinden kopuk ve bu nedenle Louvre, ziyaretçilerin labirent gibi algıladığı kordiorlarda kaybolduğu bir müze. Müzede galeriler, iç mekanın büyük bölümünü oluşturuyordu ve küratörlere sanat eserlerini depolamak ve bakımını yapmak için hiçbir alan kalmıyordu. Bunların arasında dönemin Fransa Maliye Bakanı Richelieu Wing’in ofisleri için ayrılan kısımlar vardı. Bu ofisler, müzenin bir kısmını halka kapatıyordu ve ihtiyaç halinde dahi kullanılamıyordu. I.M. Pei bütün bu sorunlara çözüm olacak bir tasarım geliştirmeliydi.

Yeni Müze Hacimleri / ©Pei Cobb Freed & Partners

I.M. Pei’nin 1989’da tamamlanan Louvre’un son renovasyonu, Cour Napoleon (Louvre’un ana avlusuna verilen isim) kısmının yeniden tasarlanmasını içerir. Pei bütün bu gereklilikleri sağlayacak bir çözüm olarak çakılla kaplı geniş avluya müze için yeni bir altyapı barındıran yeni bir giriş düşündü.

Yeni giriş, koleksiyonlara ulaşım hacimlerini ve müzenin kamusal mekanlarını barındırıyor. I.M. Pei bu şekilde ziyaretçi yoğunluğunu hafifletmeyi amaçlamıştı. Bu yeni giriş mekanı müzeye, müzenin merkezinde galerilerden ayrı ve kullanışlı bir lobi mekanı sağlaması için düşünülmüştü. Aynı zamanda müzenin ziyaretçilerine Louvre’daki müze deneyimleri süresince bir odak noktası yaratmış oldu.

©Flickr: petunia2323

Galerilerin, depoların ve koruma laboratuvarlarının bulunduğu ve aynı zamanda müzenin kanatları arasında bağlantı sağlayan yeni bir yeraltı sistemi olan giriş için Pei, avlunun ortasında şeffaf bir heykeli bir etki hayal etti. Pei’nin Louvre’a eklediği hacmi aşağıdaki bölümleri aydınlatan, büyük çelik ve cam bir piramit olarak tasarlandı. Yüksekliği 20.6 metre olan cam piramit, 603 eşkenar dörtgen ve 70 üçgen şeklinde pencereden oluşuyor. Bu ana piramidin etrafı da Cour Napoleon isimli avlu kısmının aşağısındaki mekanlara ışık sağlayan 3 küçük üçgen tavan penceresi ile çevrelendi. Pei’ye göre bu radikal tasarıma sahip cam piramit müzeye, tarihsel ve biçimsel önemi olan sembolik bir mekan sağlıyor. Le Grand Louvre bünyesindeki eklemeler ve yer değişimleri ile, müze koleksiyonunun genişlemesine ve daha fazla işin sergilenmesini sağladı.

©Elizabeth Westendorf

“Şekil olarak, Louvre’un mimarisiyle en uyumlu olan bu…Aynı zamanda en yüksek strüktürel kararlılığa sahip şekillerden biri, bu sayede geçirgenliği sağlamış oluyor. Cam ve çelik kullanımı, geçmişin mimari geleneklerinin kırılışının bir işareti. Bizim zamanımızın eseri.” diyor I.M. Pei tasarımı için. Cour Napoleon’un merkezindeki anıtsal görünümlü cam piramit Louvre’un tasarımına ve ölçeğine saygın duyan ve katkıda bulunan merkezi bir odak noktası sağlıyor.

©Koji Horiuch

Louvre’un büyük cam piramidi, ünlü Giza Piramitleri ile aynı oranlar içerisinde tasarlanmış. I.M. Pei tasarımıyla müzenin tarihi dokusuna gölge düşürmekten ziyade Fransız Rönesans mimari stili ile modern strüktürü karşıtlık yaratmak amacı ile bir araya getirmiş. Piramidin eğimli cam duvarları müzenin mansard çatısına (diğer ismi Fransız çatısı, iki farklı eğimle uygulanmış çatılar) ve Louvre’un cephesinin opak, ağır karakterine abartılmış saydamlığıyla saygı duruşunda bulunuyor.

Pei’nin tasarımı Le Grand Louvre, tahmin edilebileceği gibi bir kısım Parisliler tarafından tam anlamıyla kabul görmüyor. Sonuçta Louvre müzesi, Paris insanının hatta dünya tarihinin ve kültürünün derin izlerini barındırmakta. Eleştirilerin çoğu müzeye yapılan eklentilerle ilgili olmaktan daha çok, tasarımın dili ili alakalı oluyor.

1985 Connaissance des Art’tan Louvre Üzerine Bir Yazı

Çoğu kimse sürecin başlangıcında Pei’nin Louvre’un yanında oldukça modern kalan tasarımının Louvre’un Rönesans dönemini yansıtan klasik mimarisini bozacağını ve bu modern eklentilerin yapının yanında uzaylı yapımı gibi gözükeceğini düşünüyordu. Tasarıma uluslararası tepki oldukça yerici olmuş. Piramit mimari bir şaka, göz zevkini bozan bir parça, “Paris’in Mısır ölüm sembolünün tarihi fazlaca geçmiş saldırısı” ve “Mitterand tarafından empoze edilmiş megolamanca bir akılsızlık örneği” olarak anılmış. Pei de tasarımıyla beraber 10 yıl süren projenin sürecinde dalga geçilen bir mimar oldu.

©Flickr: petunia2323

Neyse ki, yıllar geçtikten sonra da olsa Pei’nin Le Grand Louvre tasarımı Paris’in kültürü içerisinde yerini buldu. Eyfel kulesinin Parisliler için bir ikon haline gelmesine fazlasıyla benzeyen bir durum. Pei’nin tasarımı Louvre müzesinin ve Paris’in görselinin ayrılamaz bir parçası haline geldi. Le Grand Louvre, şimdilerde Eyfel Kulesi ile bile yarışan bir Paris sembolü.

Kaynaklar

1. Eduardo Souza. “AD Classics: Le Grand Louvre / I.M. Pei” 18 Kasım 2010. ArchDaily. <https://www.archdaily.com/88705/ad-classics-le-grande-louvre-i-m-pei/>
2. “Louvre Müzesi Paris Hakkında Bilgi ve Eserler” 22 Mart 2015. istanbulsanatevi. <https://www.istanbulsanatevi.com/dunya-muzeleri/louvre-muzesi/>
3. Elizabeth Evitts Dickinson. “Louvre Pyramid: The Folly that Became a Triumph” 19 Nisan 2017. Architect Magazine. <https://www.architectmagazine.com/awards/aia-honor-awards/louvre-pyramid-the-folly-that-became-a-triumph_o>
4. “IM Pei: celebrated architect behind Louvre pyramid dead at 102” 16 Mayıs 2019. The Guardian. <https://www.theguardian.com/artanddesign/2019/may/16/im-pei-architect-dead-at-102>

The post Le Grand Louvre appeared first on Arkitektuel.

Yeniden işlevlendirme, mevcut yapıların yeniden kullanımı ve dönüşümünü kapsayan, günümüzde mimarlıkta en çok kullanılan ve tartışılan mimarlık pratiklerinden biridir. Yapının korunmasına katkıda bulunarak günün koşullarına uygun biçimde kullanımına olanak sağlayan yeniden işlevlendirme uygulamalarında farklı yaklaşımlar görülmektedir.

Tarihi, ekonomik ve kültürel değeri olan yapıların korunması restorasyon, renovasyon, yeniden işlevlendirme vb. gibi farklı müdahale biçimleriyle yapıların yenilenmesini ve kullanıma uygun hale getirilmesini sağlamaktadır. Bu müdahale biçimleri bazen tek başına bazen bir arada kullanılmakta ve farklı nitelikte uygulamalar yapının değerine, fonksiyonuna, strüktürel özelliklerine ve kaçınılmaz olarak tasarımı yapan mimarın yaklaşımına göre değişiklik göstermektedir.

© Iwan Baan

2. Dünya Savaşı sonrası geleneksel ve tarihi yapılardan kopan, yeni ve modern olanı üretmeyi hedefleyen bir mimarlık anlayışı görülmektedir. Ancak ilerleyen dönemlerde mimarideki modernist yaklaşımlar ve yapılaşma, kentlerin ve insanların sorunlarına tam olarak çözüm olamadığı yönünde eleştirilmiştir. Bu anlayışa karşıt olarak geleneksel ve yerel olanın korunması fikrine ilgi artmaya başlamıştır. 20. Yüzyılın ikinci yarısında Rafael Moneo, Jacques Herzog, Pierre de Meuron gibi önemli mimarların tarihi binalarla çalışmaya başladığı görülmektedir. Bulunduğu dönemin mimarlık anlayışından farklı bir yönde ilerleyen Carlo Scarpa ise yeniden işlevlendirme anlamında müdahale özellikleri açısından mimarlık tarihi açısından önemli mimari yapıları tasarlamış ve yeniden işlevlendirme yaklaşımlarının geliştirilmesine katkıda bulunmuştur.

Carlo Scarpa

Venedik kültürünü, tarihini, malzemelerini ve peyzajını tasarımlarına yansıtan İtalyan mimar Carlo Scarpa (2 Haziran 1906 – 28 Kasım 1978), Venedik’te Royal Academy of Fine Art okulunda eğitimini tamamlamıştır. Daha sonra kariyeri içerisinde mimarlık üzerine dersler vermiş, başka bir dönemde ise Venini Glasswork’te sanat yönetmenliği yapmıştır. Venedik’te geçen yaşamı mimarisine su ögelerini fazlaca katmasıyla yansırken, sanat yönetmenliği yapması ise biçim ve malzemeye bir zanaat gibi yaklaşması olarak gözlemlenmektedir. 1956’da Ulusal Olivetti Mimari Ödülü’nü ve 1962’de Verona Castelvecchio Müzesi projesiyle IN-ARCH Ulusal Mimarlık Ödülü’nü kazanmıştır. 1972’de Venedik Üniversitesi Mimarlık Enstitüsü yöneticisi olarak görev almıştır.

Scarpa’nın mimarlığı eski ve yeniyi alışılmışın dışında bir araya getirmeyi başarmıştır. Klasik koruma ve restorasyon görüşünün aksine yapıya yeni ve modern olan tasarımlarla müdahale etmiştir. Yeni ve modern olanla birlikte eskinin dokusunu bozup, tarihi yapının değerini düşüren birçok müdahale biçiminin aksine yapıların değerini koruyarak yeniden kullanılmasını sağlamıştır. Mevcut yapıdan, ölçek, ışık, form ve hareket gibi ipuçlarını alarak yeni yapının şekillendirilmesinde kullanmıştır. Arkeolojik olan ile yeni arasında analiz yaparak mimari üretimini ortaya koymuştur. Yeni ve eski yapıyı malzeme, form vs. özelliklerle birbirinden ayırt eden müdahaleler uygulamıştır. Scarpa’nın en önemli yapılarından Castelvecchio Müzesi başta olmak üzere pek çok mimari tasarımında bu özellikler görülmektedir.

Castelvecchio Müzesi Dış Görünüm / © archiobjects.org

Verona’da bulunan Castelvecchio Müzesi, Ortaçağ döneminde kale olarak, Napolyon’un Verona’yı işgal ettiği dönemde ise askeri kışla olarak kullanılmıştır. 1924-1926 yılları arasında restorasyonu tamamlanarak müzeye dönüştürülen bu ortaçağ yapısı Antonio Evena ve mimar Ferdinando Forlati tarafından erken dönem sarayları tarzında dekore edilir. 1956’da ise müzenin yeniden restorasyonuna ve koleksiyonun genişletilmesine karar verilir. Müze müdürü Licisco Magagnato ile iş birliği içerisinde çalışan Scarpa’nın birçok analizini yapının özgün durumundan aldığı görülmektedir.

Castelvecchio Müzesi İç Mekan Görünüm / © archiobjects.org

Carlo Scarpa yapının tarihiyle yakın ilişki içerisinde olan bir tasarım ortaya koymuştur. Scarpa, müze binasındaki yapısal değişiklikleri ve değişim süreçlerini yapının kendisini de bir sergileme ürünü olarak sunarak ortaya çıkarmıştır. Yapının tanık olduğu üç tarihi dönemi, farklı katmanlar ve izleri takip edecek şekilde kullanıcıya göstermiş kendi modernist yorumuyla da tarihi yapının kullanım değerini yükselten yeni bir katman yaratmıştır. Yapı üzerindeki yeni eklentiler ne kadar mesafe olarak mevcut yapıya yakın konumlanmış yeni ile eski arasındaki temas yüzeyinin en aza indirilmesi amaçlanmıştır. Scarpa, eskinin temsili olan doğal taş ve sıva gibi malzemelerle birlikte bugünün temsiliyetini oluşturan müdahalelerde beton, çelik, cam gibi malzemeleri kullanmıştır.

Castelvecchio Müzesi İç Mekân Detay Görünümü / © archiobjects.org

 

Castelvecchio Müzesi İç Mekân Detay Görünümü / © archiobjects.org

Yapıda bulunan ek öğeler ziyaretçilerin sergilenen eserleri izlerken mekânın içerisinde ve dışarısında devamlı hareketini sağlarken farklı aydınlık ve kot seviyesinde alanlara fark etmeden yönelmesini sağlamaktadır. Bu hareket ziyaretçinin sergilenen nesnelerle birlikte kale yapısını da algılamasını sağlamakta ve yapıyı kullanıcı için bütünüyle bir deneyim alanına dönüştürmektedir.

Canova Galerisi Özgün Yapı / © www.archiweb.cz

Scarpa’nın yeni ve eskinin temsiliyetini bir arada kullandığı bir başka projesi ise Canova Galerisi’ne yapılan ek yapıdır. 1955 yılında heykeltıraş Antonio Canova’nın eserlerinin bulunduğu galerinin büyütülmesine karar verilmiştir. 1831-1836 yıllarında inşa edilen yapıya Scarpa tarafından tasarlanan modern ek orijinal yapı boyunca dar bi araziye yerleştirilmiştir. Geniş formda ve klasik üslupta olan orijinal yapının anıtsallığına zıt bir karakterde olan üçgen planlı modern ek mevcut galerinin konum olarak hemen yanında süzülür bir görünümde inşa edilmiştir.

Mevcut yapıya görsel ve fiziksel olarak hareket kazandıran modern ek, yapının sirkülasyonuna yeni bir algı katmakta ve ölçek, aydınlık-gölge vb. unsurlarla ziyaretçilerin hareketini düzenlemektedir. Bu yeni hareket düzeni içerisinde klasik ve modernin dengeli ifadeleri görünür biçimde ortaya çıkmıştır. Scarpa’nın bu tasarımında nesneler, mekânları ve malzemeyi özenli kullanımıyla oluşturduğu güçlü ve denge mimarisi görülmektedir.

Canova Galerisi Ek Yapı- İç Mekan Görünüm / © www.archiweb.cz

Her yönüyle döneminden farklı yaklaşımlara sahip Scarpa mimarinin analiz aşamasından, malzeme, form, üslup vb. her türlü kararında ilham alınabilecek yaratıcı ve özgün bir mimari ortaya koymuştur. Scarpa’nın ortaya koyduğu yenilikçi yaklaşıma sahip yapıların bugün mevcut yapıların yeniden işlevlendirmesindeki en önemli uygulamalar olduğu söylenilebilmektedir. Klasik restorasyon ve korumacı yaklaşımların aksine uygulama ile yeni bir yaklaşım gösteren Scarpa’nın mimarisi günümüzde teorik tartışmalar için de kaynak olmaktadır.

Kaynaklar:

• 1. Brooker, G. ve Stone, S. (2012) İç Mimarlıkta Biçim + Yapı, İstanbul, Literatür Yayınları.
• 2. Coates, M., Brooker, G. ve Stone, S. (2011) Görsel İç Mimarlık Sözlüğü, İstanbul, Literatür Yayıncılık.
• 3. Boyut Çağdaş Mimarlar Dizisi, Carlo Scarpa, (2001), İstanbul, Boyut Yayın Grubu.
• 4. ‘’Carlo Scarpa’’ , http://architectuul.com/architect/carlo-scarpa (Erişim Tarihi: Haziran, 2019)

The post Yeniden İşlevlendirme ve Carlo Scarpa appeared first on Arkitektuel.

Baltık Modern Sanat Merkezi (Baltic Centre for Contemporary Arts), İngiltere’nin Newcastle şehrinde bulunan bir kültür ve sanat merkezi. 1994 yılında Gateshead Belediye Meclisi, Tyne Nehri’nin kenarında yer alan Baltık Un Değirmeni (Baltic Flour Mill) binasını bir çağdaş sanat merkezine dönüştürme amacıyla bir mimarlık yarışması açmış. Yarışmayı Manchester tabanlı mimarlık ofisi Ellis Williams Architects’in önerisi kazanmış.

© Flickr: Christopher Durstanburgh

40 metre yüksekliğinde ve 50 metre genişliğindeki mevcut yapıda toplam 148 tane kare tabanlı silo bulunuyormuş. EWA’nın getirdiği yeni öneri ile bu silolar yapıdan kaldırılarak sanat merkezi için binanın içinde yeterli alan açılmış. Böylece binanın net kat alanı 8.537 metrekareye kadar çıkmış. Eski fabrika yapısı 7.4 metreye kadar çıkan tavan yükseklikleri ve tonlarca yük taşıyabilecek kapasitedeki betonarme taşıyıcı sistemi ile modern sanat eserlerini sergilemek için oldukça uygun bir mekana dönüşebilmiş.

© Edmund Sumner – Architecture Now

“Asıl amacımız modern sanatın hangi formda olursa olsun gerçekleşmesine izin vermek. Genellikle sanat eserleri içinde bulundukları mekanın doğasını ele geçirir. Mevcut binanın asıl amacı unu toplamak, depolamak ve içinde ne yapıldığını görmediğimiz silolar ile dağıtmak. Her ne kadar bina yeni bir işlev kazansa da bu görevler aslında değişmeyecek. Sanat eserleri gelecek, üretilecek ve bir mekandan diğerine gidecek. Ancak aynı duvarlar arasında yer alsa da tüm bu işler daha az ‘gizli’ olacak. Bu duvarların arasına yerleştirilen galeri katları, kafe ve kütüphane gibi mekanlar sayesinde binanın içinde yeni bir yaşam alanı üreyecek.” Projenin mimarlarından Dominic Williams Baltık Modern Sanat Merkezi’ni bu sözler ile anlatıyor.

Sanat merkezi şehrin en merkezi noktalarından birinde bulunuyor. Tyne Nehri’nin kıyısında yer alan yapı Gateshead Milenyum Köprüsü’nün hemen karşısında. Böyle kentsel önemi bulunan bir noktada eski bir fabrika binasını sanat merkezine dönüştürmek için gerekli izinleri almak çok da kolay olmamış. Ancak yeni proje, eski yapının görsel özelliklerinin büyük bir kısmını koruyor.

© Flickr: markb30

Yeni müzenin çevreci bir kimliğinin olması da mimarları motive eden sebeplerden bir diğeri. Yalıtım, ısı korunumu ve havalandırma sistemlerine önem veren ekip tasarımlarını yapının ısı depolama özelliğini etkili bir şekilde kullanmış. Aynı zamanda yapı, özellikle yaz aylarında kontrollü bir şekilde gün ışığı alıyor. Yapının içindeki galeri alanları 25 metre genişliğindeki kısa cephesi üzerine yerleştirilen cam açıklıklar ile aydınlanıyor.

© Edmund Sumner – Architecture Now

Merkezin içinde modern, açık ve ferah alanlar bulunuyor. Endüstriyel yapının içinin açık bir şekilde çözülmesi sergilenecek sanat eserlerinin değişkenliğine ayak uydurabiliyor. Buna ek olarak, akılcı malzeme tercihi sayesinde iç mekanlardaki modern ve ferah karakter devam ettirilmiş.

The post Baltık Modern Sanat Merkezi appeared first on Arkitektuel.

©Helene Binet

Antwerp Liman Evi, Belçika’nın en önemli liman biri olan Antwerp’te Zaha Hadid Mimarlık Ofisi tarafından 2016 yılında tamamlandı. Proje alanında zaten var olan, eski ve terk edilmiş bir İtfaiye binasının restore edilmesi ve mevcut binaya yeni bir eklenti tasarlanması üzerine kurulu olan proje, Antwerp şehrinin liman işleri ile uğraşılan ofislerini tek çatı altında toplamayı amaçlamıştır.

©Hufton+Crow

Avrupa’nın en büyük ikinci liman şehri olan Antwerp limanı, toplam 12 kilometre boyunca Avrupa’nın konteyner trafiğinin %26’sına ev sahipliği yapmaktadır. Direkt ve dolaylı olarak toplam 150,000 iş imkanı oluşturan Antwerp Limanı, şehrin kuşkusuz en önemli unsurlarından biridir. Bu nedenle, tüm liman çalışanlarının tek bir ofis binası altında toplanması ve Antwerp için bir liman işleri merkezi yaratılması şehir adına çok önemli bir harekettir.

©Hufton+Crow

Şehre yeni inşa edilen İtfaiye İstasyonu ile birlikte, Meksika Adası İtfaiye İstasyonu’nun işlevsiz hale gelmesi sonucunda kullanılmayan İtfaiye binası, tasarımın bir parçası olarak projeye entegre edilmiştir. Zaha Hadid, tarihi ve saha analizi yaparak ve mevcut binanın konumunu inceleyerek bir tasarım üreterek, Belçika Hükümeti tarafından başlatılan yarışmayı kazanmayı başarmıştır.

©Helene Binet

Antwerp Limanı başkanı Marc van Peel, yarışmanın en önemli kriterlerinden bir tanesinin mevcut itfaiye istasyonunun korunması ve minimum müdahale ile yeni projenin tasarlanması olduğunu belirtmiştir. Zaha Hadid’in tasarımı, modern mimarisi ile birlikte bu kriteri uygulamayı başarmıştır. Mevcut itfaiye binasının ‘tepesinde’ konuşlanan yeni yapı, itfaiye istasyonunun avlusundan çıkan beton taşıyıcı ayaklar sayesinde ayakta durmaktadır ve tarihi binaya tek müdahalesi bu yöndedir.

©Hufton+Crow

Proje alanının ve şehrin analizleri sonucunda, kuzey-güney doğrultusunun limanı şehir merkezi ile bağlayan doğrultu olduğu görülmüş ve yeni yapı bu doğrultu üzerinde tasarlanmıştır. Buna ek olarak, proje alanının dört tarafı da sular ile çevrili olduğundan, yapının dört cephesinin de eşit önemde olduğuna karar verilmiştir. Bu nedenle yapının cepheleri arasında hiyerarşik bir ilişki kurulmamıştır.

Mevcut tarihi istasyona minimum müdahale amacıyla, istasyonun herhangi bir cephesini kapatmamak amacıyla yeni yapı istasyon binasının üstünde hacimleşmiştir. İtfaiye istasyonunun orijinal tasarımda bulunan fakat inşa edilmeyen kulesi de bu yeni yapı ile temsil edilmiş oldu. Bu sayede tarihi yapının üzerinde ‘uçan’ bir bina tasarlandı.

©Helene Binet

Üçgen biçimli kristal yüzeyler kullanılarak üretilen yapının cam cephesi, yapının etrafını saran suları, dalgaları ve gökyüzünü yansıtması amacıyla pürüzsüz ve parlak tasarlanmıştır. Bu cepheyi oluşturan üçgen cam elemanlardan çoğu transparan olsa da bazıları güneş ışığını kontrol edebilmek için opak olarak tasarlanmıştır.

©Hufton+Crow

Işığı içeri alma özelliklerinin yanı sıra, tüm binayı saran cepheyi oluşturan üç boyutlu cam elemanlar aynı zamanda strüktürel olarak da bina boyunca farklılık göstermektedir. Güney cephesinde daha 2 boyutlu ve düz olarak tasarlanan bu elemanlar, kuzeye doğru ilerledikçe daha 3 boyutlu ve hareketli bir hal almıştır.

©Hufton+Crow

İtfaiye istasyonunun avlusu ise, cam bir çatı ile kapatılarak Liman Evi’nin resepsiyonuna dönüştürülmüştür. Tarihi yapının içerisindeki kütüphaneye ve okuma odalarına erişimin de bu avlu üzerinden gerçekleşmesi sağlanmıştır. Tarihi yapının üst katlarına ise, restoran, toplantı odaları ve konferans salonu gibi işlevler kazandırılmıştır.

©Luis Diaz Diaz

Liman Evi’nin gerektirdiği çalışma mekanlarının bir kısmını var olan tarihi istasyon içerisinde çözen Zaha Hadid, yeni yapının plan düzlemini daha serbest tutarak, ofis ve çalışma alanlarını bu serbest plan düzleminin içerisine yerleştirmiştir.

Kestiler

Modern ve göz alıcı mimarisinin yanı sıra, Antwerp Liman Evi sürdürülebilir çözümleri ile de öne çıkmaktadır. Mevcut yapıda ‘soğutulmuş kirişler’, yeni tasarımda ise ‘soğutulmuş tavan’ teknolojisi kullanılarak, yapının ısısının minimum enerji harcanarak kontrol altına alınması sağlanmıştır. Binanın cephe tasarımı sayesinde içeri alınan optimum güneş ışığı, minimum yapay ışık kullanılmasını sağlamıştır.

The post Antwerp Liman Evi appeared first on Arkitektuel.

Tabanlıoğlu Mimarlık, İstanbul’un en eski kütüphanesi olan İstanbul Beyazıt Devlet Kütüphanesi restorasyonunu 2015 yılında tamamlamıştır. İstanbul’un en önemli tarihi eserlerinden biri olan, eski adıyla Kütüphane-i Umumi-i Osmani olarak bilinen Beyazıt Kütüphanesi, şehrin dokusu ve yapının tarihi önemi göz önünde bulundurularak, özenle yenilenmiştir.

©Emre Dörter

Tarihi kütüphanenin çatısını oluşturan büyük kubbeleri ve strüktürel dokusu hassas bir biçimde restore edilirken, aynı zamanda kütüphanenin iç mekan kurguları da önemli bir biçimde zenginleştirilmiştir. Kütüphanede var olan eski beton çatı, daha hafif ve cam ile kaplı transparan bir yüzey ile kaplanmıştır. Böylece kütüphanenin içerisine gelen ışık miktarı ciddi oranda artarken, yapının avlusundan kütüphanenin içerisinin görünmesi sağlanmıştır.

©Emre Dörter

İç mekan kurgusuna eklenen en önemli özelliklerden bir tanesi ise Tabanlıoğlu Mimarlık tarafından tasarlanan siyah cam kutulardır. Kütüphanenin belirli bölümlerine yerleştirilen bu özel hacimler, eski el yazması kitapların saklanması için tasarlanmıştır. Her kutunun içerisindeki hava ve sıcaklık kontrol edilerek, önemli el yazması kitapların daha iyi korunması sağlanmıştır. Aynı zamanda bu anıtsal şeffaf  kutular, kütüphanenin tarihi yapısının içerisine modern bir dokunuş olmayı başarmıştır.

©Emre Dörter

Kütüphanenin ışıklandırması konusunda da önemli çalışmalar yapılmış ve içerideki yapay ışıklandırmanın kalitesinin arttırılması amaçlanmıştır. Siyah şeffaf cam kutuların içerisinde de özel bir ışıklandırma kullanılmış ve bu yapıların daha da dikkat çekmesi sağlanmıştır.

©Emre Dörter

Tabanlıoğlu Mimarlık, Beyazıt Devlet Kütüphanesi restorasyonunda minimum müdahale ilkesi ile hareket etmiştir. Yapılan her düzenleme, kütüphanenin tarihi yapısına saygılı bir biçimde gerçekleşmiş ve aşırı müdahalelerden kaçınılmıştır. Buna ek olarak, kütüphanenin kuzeydoğu cephesine küçük bir eklenti tasarlanmıştır.

AA kesiti

BB kesiti

Beyazıt Devlet Kütüphanesi’nin içerisindeki sirkülasyonun daha iyi işleyebilmesi için, giriş binanın avlusuna alınmıştır. Kütüphanedeki mekanlar da kitapların özelliklerine göre bölünmüştür. Çağdaş dönem Türk yayınları ikinci katta sergilenirken, periyodik yayınlar birinci katta, el yazması nadir eserler ise siyah şeffaf kutularda bulunmaktadır.

The post Beyazıt Devlet Kütüphanesi appeared first on Arkitektuel.