© Philippe Ruault

Porto Filarmoni Orkestrası’na ev sahipliği yapmak üzere OMA tarafından tasarlanan Casa da Musica, Portekiz’in mimari sembollerinden bir tanesi. Tarihi Rotunda da Boavista bölgesine yerleştirilen yeni bir meydan üzerinde bulunan yapı aynı zamanda şehrin kamusal kurgusunu da yeniden inşa ediyor. Yapımına 1999 yılında başlanan Casa da Musica 2005 yılında tamamlanmış.

© OMA

Geçtiğimiz yıllar boyunca pek çok mimar, kutu şeklindeki konser salonu algısını yıkmak için çaba gösterse de bu denemelerin çoğu başarısızlıkla sonuçlanmış. OMA, bu şeklin sağladığı akustik avantaj ile savaşmak yerine, içi boş iç mekan ile kamusal dış mekan arasındaki ilişkiyi farklı bir şekilde kurarak geleneksel konser salonu tipolojisini canlandırmaya çalışmış. 

Kütle Diyagramı / © OMA

OMA’nın tasarım aşamasında verdiği önemli kararlardan biri projenin yeri olmuş. Rem Koolhas ve Ellen van Loon, Casa da Musica’yı bölgeye karakterini veren tarihi yapı dizisinin yanında inşa etmek istememiş. Yeni konser salonu için Rotunda parkına bakan izole bir platonun üstü tercih edilmiş. Böylece konser salonunun yeri sembolik bir değer kazanırken aynı zamanda görünürlük ve erişilebilirlik açısından da stratejik bir konum elde edilmiş.

© Philippe Ruault

Casa da Musica’nın içinde kutu şeklinde 1,300 kişi kapasiteye sahip bir ana oditoryum bulunuyor. Yapının kesitine bakıldığında, ana konser salonu yerin üstünde bulunan açılı hacmin içinden oyulmuş dikdörtgen prizma şeklinde bir boşluk olarak algılanıyor. Kutunun iki ucunda ondüle cam paneller ile kaplanmış. Bu sayede konser salonu Porto’ya açılıyor ve kentin kendisi sahne arkasını oluşturuyor.

Ana oditoryumun yanı sıra yapının içinde farklı etkinliklerin gerçekleştirilebilmesi için esnek bir şekilde tasarlanmış küçük performans alanları, prova odaları, kayur stüdyoları, bir eğitim alanı, restoran, teras, barlar, VIP odası, idare ofisleri ve 600 araç kapasitesine sahip bir yer altı otoparkı bulunuyor.

Kesit

Casa da Musica’yı özgün kılan unsurlardan bir diğeri ise malzeme ve renk seçimi. Oditoryumun iç duvarlarında tercih edilen altın desenli ahşap paneller, salonun iki ucundaki cam perde duvarlar ile eşsiz bir kompozisyon oluşturuyor. Kompleksin içindeki VIP odasında ise üzerinde pastoral resimler bulunan seramik karolar kullanılmış. Çatı terasında ise siyah beyaz kare seramik kaplama tercih edilmiş. Bazı kamusal alanların döşemelerinde alüminyum kaplama kullanılmış.

© Philippe Ruault

Kompleksin içinde büyük ve merkezi bir fuaye bulunmuyor. Bunun yerine merdivenler, platformlar ile oluşturulmuş sirkülasyon ağı yapının içindeki mekanları birbirine bağlıyor ve bir fuaye görevi görüyor. Bu sayede yapı içinde eşsiz bir deneyim üretirken, yapıyı büyük festivallerden küçük performanslara kadar pek çok farklı etkinlikte kullanabilme imkanı sunuyor. Böylece OMA’nın tasarımı bir ‘Müzik Evi’ne dönüşüyor.

© Philippe Ruault

Casa da Musica görsel ve mekansal olarak çok yüzlü geometrik dış görünüşünün tanımladığı bir yapı. Konser salonunu oluşturan tüm mekanlar bu çok yüzlü formun içinden ‘çıkarılarak’ tasarlanmış. Ortaya çıkan kütlenin 40cm genişliğindeki kabuğu yapının ana taşıyıcısı. Aynı zamanda konser salonunun 1 metre kalınlığındaki betonarme duvarları yapının ayakta durmasını sağlıyor. OMA, yapının strüktürel çözümlerinde dünyaca ünlü mühendislik firması Arup ile çalışmış.

The post Casa da Musica appeared first on Arkitektuel.

© Steve McCurry

Iraklı heykeltraş Ismail Fatah Al Turk ve mimar Saman Kamal tarafından tasarlanan Al Shaheed Anıtı, Irak’ın başkenti Bağdat’ın en önemli sembollerinden. Saddam Hüseyin döneminde, İran-Irak Savaşı’nda şehit düşen askerler adına yaptırılan anıt büyüleyici mimarisi ile ön plana çıkıyor. Al Shaheed Anıtı, ardında kanlı bir geçmişi barındırsa da duru mimarisiyle İslam mimarisinin dikkat çeken eserleri arasında gösterilebilir.

Saddam Hüseyin döneminde Irak’ta petrolün getirdiği zenginliğin beraberinde 1980’li yıllarda şehirlerde savaş anıtları yapılmaya başlandı. Küçük çeşmelerden devasa zafer anıtlarına kadar Irak’ın savaşlarda aldığı zaferleri ölümsüzleştiren pek çok eser şehrin farklı noktalarında yükseldi. 1983 yılında -İran ile ateşkesin sağlanmasından tam 5 yıl önce- tamamlanan Al Shaheed Anıtı, Irak’ın bu politikasının bir ürünü.

© United States Navy

Her ne kadar arkasında kanlı bir askeri tarih barındırsa da, Al Shaheed Anıtı mimari olarak oldukça duru ve yalın bir sanat eseri. 40 metre yüksekliğindeki iki yarım sivri kubbe şeklindeki anıtın tamamı turkuaz seramik ile kaplanmış. Yarım kubbelerden bir tanesi altında bir süs havuzu bulundururken ikinci kubbenin altına şehitlerin ölümsüzlüğünü temsil eden Irak bayrağı ile kaplı bir meşale heykeli bulunuyor.

Dicle Nehri’nin doğu kıyısında bulunan Al Shaheed Anıtı, yapay bir göletin üzerinde, 190 metre çapındaki bir dairesel platformun üzerinde duruyor. Dairesel platformun altında 2 katlı bir kompleks var. Bu kompleksin içinde bir müze, kütüphane, ders salonu, kafeterya, galeri alanları ve teknik mekanlar var.

© Wikimedia Commons

Karbon-fiber betonarme kullanılarak inşa edilen yarım kubbelerin ayakta durmasını sağlayan çelik iskelet sistemi Arup tarafından tasarlanmış. Yapay göletin oluşturulması, devasa yapay adanın inşaatı ve anıtın kendisinin inşaatı Irak hükümetine yaklaşık 250 milyon dolarlık bir fatura çıkarmış.

Saddam Hüseyin’in dikta rejiminin çökmesi ile beraber, arkasında bıraktığı pek çok anıt devrik rejimin birer mirası olarak şehirlerde sessizce duruyor. Irak’ın yeni bir politik kimlik kazanma süreciyle beraber Saddam’dan kalan bu yapıların geleceği belirsizliğini koruyor. Ancak Al Shaheed Anıtı, mimari yalınlığı ve Irak için önemi açısından Saddam rejiminden kalan diğer yapılardan biraz daha farklı. Irak halkı, yakın tarihte IŞİD’e karşı Suriye ve İran ile beraber verdikleri savaşta kaybettikleri askerleri anmak için Al Shaheed Anıtı’na gidiyor.

The post Al Shaheed Anıtı appeared first on Arkitektuel.

Serpentine Gallery için 2000 senesinden beri her yıl yeniden yapılan Serpetine Pavyonu’nu 2002 yılında Koreli Toyo Ito ve Cecil Balmond tasarladı.  2000’de Zaha Hadid ve 2001’de Daniel Libeskind’in ardından tasarlanan üçüncü Serpentine Pavyonu için Toyo Ito ve Cecil Balmond, Londra merkezli mühendislik firması Arup birlikte çalışmış.

© Sylvain Deleu

Düz çelik barların oluşturduğu kafes sistemi ile ayakta duran 5.3 metre yüksekliğindeki tek katlı pavyon beyaz alüminyum panel ve cam ile kaplanmış. Pavyonun esas amacı, hiçbir ortagonal grid sistemine ve taşıyıcı kolona bağlı olmayan, açık plan düzenine sahip kolonsuz ve ferah bir mekan yaratmak. Böylece Hyde Park’ın ortasında, Kensington Bahçeleri’nde bulunan yapı yazın bir kafe ve etkinlik yeri olarak kullanılabilmiş.

2002 Serpentine Pavyonu’nun oldukça rastgele gözüken formu, bir bilgisayar programı ile; tek bir karenin döndürülmesi sonucu ortaya çıkan algoritmik hesaplara göre tasarlanmış. Pavyonu oluşturan her bir parça birer taşıyıcı kiriş görevi görüyor ve oluşan titreşimlerin sönümlenmesini sağlıyor. Bu sayede pavyon, birbirine bağlı taşıyıcı ve estetik parçaların birlikte çalışması sonucunda ayakta duruyor. İlk bakışta parça parça olarak algılanan yapı, strüktürel açıdan bir bütün olarak davranıyor.

© Sylvain Deleu

Pavyonun parçalara dağılmış görüntüsü Toyo Ito’nun deneyciliğinin bir kanıtı. Yapı mimarın kendi alışıldık üslubundan çok farklı bir mimari dile sahip. Her ne kadar pavyon genel olarak dikdörtgensel bir form üzerinden kurgulanmış olsa da, mekanın içerden daha farklı bir algısı var. Cephelerdeki kesikler yapının içinde havada uçuyormuş izlenimi yaratıyor. Aynı zamanda bu kesikler ve beyaz tercihi sayesinde pavyonun içinde oldukça parlak, ferah ve neşeli bir hava var.

© Sylvain Deleu

Toyo Ito ve Cecil Balmond, üç temel malzeme ile pavyonu tamamlamış. Yapının zemini kontrplak ile kaplı. Duvarlar ve tavanda ise 3mm beyaz alüminyum paneller tercih edilmiş. Duvarlardaki açıklıkların bazıları ise cam ile kapatılmış. Üç ay boyunca Hyde Park’ta duran pavyon, 600,000 poundluk bir bütçe ile inşa edilmiş.

The post 2002 Serpentine Pavyonu appeared first on Arkitektuel.

Sydney Opera Binası (Sydney Opera Evi) dünyanın en önemli mimari simgelerinden bir tanesi. Danimarkalı mimar Jørn Utzon tarafından 1973 yılında tasarlanan yapı, 2007  yılında UNESCO tarafından Dünya Mirasları Listesi’ne eklenmiştir. Utzon, Sydney Opera Binası tasarımı ile 2003 yılında Pritzker Ödülü’nü kazanmıştır.

Dünyaca ünlü binanın tasarımı 1956 yılına dayanmaktadır. Avustralyadaki New South Wales (Yeni Güney Galler) Hükümeti, 1956 yılında Sydney’de opera ve senfoni orkestraları konserleri için tasarlanacak iki performans salonu dizaynı için bir yarışma açmıştır. Yarışmaya birkaç basit eskiz çizimi ile katılan Jørn Utzon’un çizimleri yarışma jürisi Eero Saarinen tarafından oldukça beğenilmiştir. Utzon’nun tasarımı dünyanın en büyük binalarından biri haline gelebilecek potansiyelde görülmüş ve opera binası konsepti kabul edilmiştir.

Sydney Opera Binası’nın yapımına 1959 yılının Mart ayında başlanmıştır. Önceden proje yerinde bulunan Fort Macquarie Tramvay Deposu yıkılarak, yeni opera binası şehrin oldukça önemli bir noktasına yerleştirilmiştir. Proje üç temel bölüme ayrılarak inşa edilmiştir: Sydney Limanı’na bakan podyumun inşası, yapıyı kaplayan dış kabuğun inşası ve iç mimarinin tamamlanması.

Yapının ilk aşaması olan podyumun inşasına Jørn Utzon henüz Sydney Opera Evi’nin tasarımını tamamlamadan başlanmıştır. Bu nedenle, yapının belirli bölümlerinde strüktürel problem oluşmuştur. Bu problemleri çözmek adına podyumda 1963 yılında çeşitli değişikliklere gidilmiştir ve yapı bittikten sonra yeniden inşa edilmiştir.

1957-1963 yılları arasında, yapının mimarı John Utzon ve yapının inşaat mühendislik işlerini üstlenen Arup firması birlikte çalışarak, yapının küresel şeklini strüktürel olarak mümkün kılan bir kabuk sistemi geliştirmişlerdir. Tam 12 kez denedikten sonra, bir kürenin kesitlerinden oluşan nervürlü prekast beton kabuk sistemi oluşturulmuştur.

Utzon, her bir kabuğun mavi derin okyanustan çıkan beyaz yelkenler gibi gözükmesini amaçlamıştır. Bu estetik görüntüyü oluşturabilmek amacıyla  yapının çatısı İsveç’ten getirilmiş 1,056,000 adet beyaz seramik fayans ile bezenmiştir. Yapının ikonik çatısını inşa etmek tam 11 yıl sürmüştür.

Jørn Utzon, 1966 yılında yapının masrafları gittikçe arttığı için projeden istifa etmek zorunda kalmıştır. Utzon istifa ettikten sonra yerine Avustralyalı mimarlar Peter Hall, DS Littlmore ve Lionel Todd getirilmiştir. Proje, 2,194. prekast kabuk parçası takıldıktan sonra projenin ikinci aşaması tamamlanmıştır.

Projenin üçüncü aşaması, Utzon’ın istifası sonrası göreve gelen 3 mimar tarafından sürdürülmüş ve Utzon’ın orijinal tasarımında pek çok değişikliğe gidilmiştir. Avustralya Yayıncılık Komisyonu’nun isteği doğrultusunda, Utzon’ın tasarımında bir çok işlevli opera/konser salonu olarak tasarlanan ana salon yalnızca konserler için tasarlanmış bir salon haline getirilmiştir. Bu ana salon toplam 2,800 kişi kapasitelidir.

Orijinal projede sahne oyunları için tasarlanmış küçük ikinci salon, opera ve bale salonuna dönüştürülmüş ve bu ikinci salona Opera Tiyatrosu adı verilmiştir. Bu iki büyük salona giriş yapının dışına yerleştirilmiş görkemli merdivenler ile sağlanmaktadır. Orijinal tasarıma üç daha küçük tiyatro sahnesi, bir kütüphane, sinema, üç restoran, altı bar ve altmış adet soyunma odası eklenmiştir. Opera Binası, toplamda 1000 odaya sahiptir.

Konser Salonu

Yapının cephesini oluşturan büyük camlar, dikey tirizler ile desteklenerek kabuklara bağlanmıştır. Bu tirizler arasında bulunan bronz çubuklar 2000 adet cam levhanın ayakta durmasını sağlamaktadır. Yapıda kullanılan camlar çift cidarlı olup iki cam tabakasının arasına yerleştirilen plastik tabaka cama dayanıklılık vermekte ve ses yalıtımını arttırmaktadır.

Sydney Opera Binası 1973 yılında Kraliçe Elizabeth tarafından açılmıştır. Yapının toplam maliyeti 102 milyon doları bulmuştur. 1989 yılında gerçekleştirilen menfez ve seramik bakım ve tamiratı için 86 milyon dolar harcanmıştır.

The post Sydney Opera Binası appeared first on Arkitektuel.

© David Franck Photographie

Metropol Parasol, İspanya’nın Sevilla şehrindeki Plaza de la Encarnacion meydanının yeniden yapılandırması sonucunda oluşmuş ve şehrin en önemli ikonlarından biri olmuştur.  Geçmiş yıllarda bir pazar yeri olarak kullanılan meydanın yıkılması sonucunda 30 yılı aşkın süredir şehrin göbeğinde bir boşluk olarak duran Plaza de la Encarnacion, Metropol Parasol ile yeniden kent hayatına kazandırılmıştır.

© David Franck Photographie

Dünyanın en büyük ahşap yapısı özelliğine de sahip olan Metropol Parasol, ahşap elemanların örülerek birbirine geçmesi ile oluşturulmuş bir kanopidir. ‘Şehir şemsiyesi’ anlamına gelen Metropol Parasol meydanın üzerine yerleştirilmiş bir örtü görevi görmektedir. Yapıyı oluşturan ahşap kafes sistem, betonarme temeller üzerinden yükselmektedir. Ahşap kanopinin üzerinde, bazı bölgelerde yükselip bazı bölgelerde kanopinin altına giren yürüme yolları bulunmaktadır.

© Fernando Alda

Yapıyı oluşturan ahşap sistemin organik bir formu, Sevilla şehir merkezinin ortaçağ mimari dokusunun bir yansımasıdır. Şehir için yeni bir odak noktası sunan proje, organik ve modern mimarisi ile 21. yüzyıla ayak uydurmaktadır.

© Jurgen Mayer H.

Yerleştiği alan sebebiyle, Metropol Parasol, kamu ile iç içe bir yapıdır. Yapının kendi varlığı bile üzerinde bulunduğu meydan için bir hareketlilik sebebidir. Mimar, meydanda oluşan bu hareketliliği, yapının içerisine aktarmayı hedeflemiştir. Bu nedenle Metropol Parasol aynı zamanda bir sosyal etkinlik merkezidir. Meydanı kullanan yerlilerin, ziyaretçilerin ve turistlerin taç-benzeri bu örtü altında toplanması ve zaman geçirmesi amaçlanmıştır.

© David Franck Photographie

Çok fonksiyonlu bu yapının içerisinde bir arkeoloji müzesi, bir market, yükseltilmiş bir meydan, barlar ve restoranlar bulunmaktadır. Bu mekanların çoğu, yer seviyesinin altında bulunmaktadır. Böylece, kamusal alan algısı ve meydanı kullanan insanların izlediği rotalar olabildiğince korunmuştur.

Güneşli Sevilla günleri için bir gölgelik alan sağlayan yapı, aynı zamanda şehrin manzarasının izlenebildiği bir seyir terası görevi de görmektedir.

© Jurgen Mayer H. / Kesit

Meydanın akıcılığını engellememek adına, sadece belli noktalara kolonlar yerleştirilmiş ve geniş açıklıklar geçilmiştir. Mantar şeklinde yukarı doğru yükselen yapının gövdesi, içerisinde merdiven ve asansörleri bulundurarak hem ahşap örtüyü taşımakta, hem de yapı içerisinde sirkülasyonu sağlamaktadır. Örtüyü oluşturan ahşap örgü sistem ise poliüretan ile birbirine bağlanmaktadır. Yüksek performanslı poliüretan kullanıldığı için, yapı çok yüksek sıcaklıklara dayanıklıdır.

The post Metropol Parasol appeared first on Arkitektuel.

© Kerem Sanlıman

Kafkasya’nın en işlek havalimanı olan Haydar Aliyev Uluslarası Havalimanı’nın iç mimari projesi, İstanbul tabanlı Autoban tarafından yapıldı. Havaalanının iç mimarisinde izlenen çağdaş yaklaşım, havaalanının içerisinde oluşturulan mekanların devasa ve kamusal olması tabusunu ortadan kaldırmayı amaçlamaktadır.

©Kerem Sanlıman

Zamana ayak uyduran, güncel bir tasarım hedefi ile projeye başlayan Autoban, klişeleşmiş havaalanı mekanlarının ötesine giderek, binlerce farklı kullanıcıya hizmet eden özgün mekanlar tasarlamayı amaçlamıştır. Soğuk, endüstriyel ve karmaşık bir mekan olarak tanımlanabilecek havaalanının içinde daha samimi ve domestik bir atmosfer yaratılmak istenmiştir.

©Kerem Sanlıman

Haydar Aliyev Uluslararası Havalimanı’nın en özgün parçalarından biri ise, havalimanının iç tasarımında kullanılan, Autoban tarafından tasarlanmış koza elemanlardır. Uzunluğu 6.2 ile 10.5 metre arasında değişen farklı boyutlardaki ahşap koza yapılar, havaalanının içinde insan ölçeğine daha yakın mekanlar üretebilmek için tasarlanmıştır. Bu sayede, havaalanının büyük hacminin içinde farklı boyutlarda ve yüksekliklerde mekancıklar üretilerek, yapı içinde tekdüzeliğin önüne geçilmiştir.

©Kerem Sanlıman

Malzeme olarak ahşabın tercih edilmesi, kozaların inovatif yapısıyla da örtüşmektedir. Mekan içinde mekan algısı yaratan kozaların ahşap kullanılarak üretilmesi aynı zamanda istenilen sıcak atmosferi sağlamayı da kolaylaştırmaktadır. Aynı zamanda havaalanının iç tasarımında kullanılan ahşap kaplamalar, ışıklandırma sistemi ve taş döşeme kaplamaları da kozaların mimari dokusuyla uyumlu olacak şekilde seçilmiştir.

©Kerem Sanlıman

The post Haydar Aliyev Uluslarası Havalimanı appeared first on Arkitektuel.