Wikimedia Commons

Brutalist mimarinin önemli örneklerinden biri olarak gösterilen Pirelli Tire Building ya da Armstrong Rubber Building, Marcel Breuer tarafından tasarlandı. 1920’lerde Bauhaus’ta Walter Gropius’un öğrencilerinden biri olarak yetişen Macaristan doğumlu Breuer, Bauhaus modernizminin önde gelen temsilcilerinden biri. Wassily Chair, Cesca Chair gibi tasarladığı sandalyeler ile adını duyuran ve dünyaca tanınırlık kazanan Breuer, müze, kütüphane, üniversite ve konut projeleri ile de bilinen bir mimar. 

Wikimedia Commons

Breuer’in çoğu mimari projesinde brutalist bir karakter görmek mümkün. Amerika’nın Connecticut eyaletinin en büyük ikinci şehri olan New Haven’da bulunan Pirelli Tire Building modernist mimarın en dikkat çeken tasarımlarından. 

New Haven’da şehirde yapılaşmanın başladığı, kısmen yeşil bir yerde bulunan yapı geniş yeşil alan üzerindeki bir heykeli andırıyor. Fonksiyonel olarak farklı elemanların birbirinden ayrılması ve mekanların birbirine eklemlenmesi gibi Breuer’in mimari prensiplerinin kolaylıkla izlenebildiği yapı iki bölümden oluşuyor: iki katlı bir depo-araştırma alanı ve yerden yükseltilmiş bir ofis bloğu.

Wikimedia Commons

Pirelli Tire Building oldukça monolitik bir yapı. Ofis binasının bu kadar anıtsal bir karaktere sahip olmasının en büyük nedeni ise binanın kütlesel organizasyonu. Breuer binayı yatay olarak ikiye bölmüş. Yapının en üst 5 katı ile zemindeki iki katı arasında büyük bir boşluk bulunuyor. Birbirinden koparılan iki hacim yalnızca sirkülasyon kovaları ile birbirine bağlanmış durumda. Tasarımın bu kütlesel aykırılığı, binanın büyük bir kısmının havada duruyor izlenimi kazanmasını sağlıyor. Yapının pre-kast beton cephesi binanın uzun dikdörtgensel kütleye derinlik hissi katarken aynı zamanda güneş ışığından koruyucu etkiye sahip. 

2003 yılında yıkılan depo kısmının görüldüğü 1973 yılından bir fotoğraf. © New Haven Redevelopment Agency

Bina ve üzerinde bulunduğu arazi 2003 yılında IKEA tarafından satın alınmış ve binanın iki katlı depo kısmının bir bölümü özellikle mimarlık dünyasının ve AIA (American Institute of Architects)’in tepkilerine rağmen yıkılmış. İki katlı kısmın yıkılmasıyla birlikte Breuer’in yarattığı asimetrik görsel denge bozulmuş olsa da yapı hala anıtsal özelliğini koruyor. Günümüzde binanın büyük bir kısmı kullanılmayan binanın otele dönüştürülmesi konuşuluyor. 

The post Pirelli Tire Building appeared first on Arkitektuel.

Trellick Kulesi / © Flickr – IK’s World Trip

Brutalizm kelimesi, İngilizce’de gaddar, acımasız anlamına gelen brutal kelimesinden değil, Fransızca bir tabir olan béton brut, yani işlenmemiş betondan gelmektedir. Akımın ortaya çıkmasındaki en büyük sebeplerden biri de II.Dünya Savaşı sonrasında halkın konut yetersizliğinden kaynaklı ihtiyaçlarının karşılanmaması ve  ekonomik sıkıntılardır. Bu malzemenin kullanılma sebebi ise o dönemde ortaya çıkan parasal sıkıntılardan dolayı malzemenin ucuz olması ve savaş sonrası ortaya çıkan konut yetersizliğini hızlı işlenmesinden dolayı çözmesidir. Diğer yandan bazı kaynaklara göre ise betonun yoğun olarak uygulandığı büyük yapılar bazı kesimlerce politik ve siyasi gücün göstergesi olarak inşa edilmişlerdir. Bir takım diğer kesimler ise bu yapıları çirkin ve hissiz yapılar olarak yorumlamışlardır.

50’li, 60’lı ve 70’li yıllarda en popüler dönemini geçiren brutalizm, 1980’lere gelindiğinde, etkisini yavaş yavaş yitirmeye başladığı gözlenmektedir. Yapılara yapılan eleştiriler sebebiyle, kurucu mimarların akımın 1980’lere doğru silinmemesi adına, yapılara farklı hatlar ve çeşitli renkler katarak o dönemde gelişen çağdaş modernizmden kopmamasını sağlamışlardır.  Brutalizmin en popüler döneminde ortaya çıkan en ünlü yapılarından biri Le Corbusier’in 50’li yılların başında tasarladığı Unite d’Habitation yapısıdır. Bu konut biriminin inşaatı sırasında beton kalıbından çıkartıldığı gibi kullanmıştır. 

©Paul Kozlowski

Brutalizm sözcüğünün ilk olarak kullanıldığı ülke olan İngiltere’de, Alison ve Peter Smitshson tasarladıkları okulda donatı borularını ve elektrik hatlarını açıktan geçirme kararı alarak bu akımı yapılarında  kullanmışlardır.  Bu akımın en çok kullanılan malzemesi beton olmasına rağmen, cam ve çelik gibi farklı malzemelerin de bir arada kullanıldığı örneklere rastlanmaktadır. Örneğin; yapımına 1971 yılında başlanan adını Fransa Cumhurbaşkanından alan Centre Pompidou. Kullanılan malzemelerin tamamen açıkta bırakılarak binanın tamamına modern bir görüntü vermeyi amaçlayan yapının mimarları Renzo Piano ve Richard Rogers bu özellikleri kullanarak yapının hala popülerliğini korumasını amaçlamışlardır. 

©RPBW / Michel Denancé

Günümüzde bu akımı yapılarında kullanan ve  en önemli  mimarlardan biri olan Tadao Ando’nun Church of Light isimli yapısını bu bağlamda inceleyebiliriz. Cephelerde kullanan ham beton yapıya kaba görüntüden ziyade zarif ve narin bir görüntü vermektedir. Aynı zamanda brutalizm, dış mekanın yanı sıra, iç mekan tasarımı yaparken de yapının doğallığını koruyabilicek bir akım olarak göz önünde bulundurulabilir. Mimari elemanların apaçık ortaya çıkarıldığı durumda, mekan tasarımında kullanılan mobilyalar mekanla iç içe girip harmoni oluşturabilir. Kullanılan elemanlar çok fazla öne çıkmadan, mekanla bütünleşebilirler. 

©ArchiTravel

Kısaca, Louis Kahn’ın da önceden tanımladığı üzere “Mimari bir mekan, nasıl yapıldığı aşikar olandır”. Bu açıklamada özellikle vurgulanan brutalist mimari yapılar, gizlenecek bir detayın olmadığı, tüm çıplaklığıyla ortaya çıkan dolayısıyla hatasız görünmesi gereken içi ve dışı bir mimari ürünlerdir. Adolf Loos’un da vurguladığı bir konuşmasında, “İyice düşünülmüş, muhayyile ürünü mimarlığın biçimini herhangi bir süs sistemi altında saklaması gerekmez.” Bu bağlamda tasarlanan yapılar, çıplak ve kusursuz görünürde olması gerektir. Bunu sağlayabilen mimarlar, kariyerinde en büyük başarılardan birine imza atmış demektir. 

Esma Dolgun Dağdelen

Kaynaklar

1. http://www.filozof.net/Turkce/nedir-ne-demek/16803-brutalizm-akimi-mimari-   nedir-ne-demek-hakkinda-bilgi.html
2.  MİMDAP,Brütalizmin Güzel Yanı,New York Times. http://www.mimdap.org/?p=34818
3.  ARSLAN D.,Brütalist Mimari    https://www.homify.com.tr/yeni_fikirler/7497/bruetalist-mimari
4. RÜZGAR E., Paris’te bir modern sanat müzesi:Centre Pompidou      http://www.milliyetsanat.com/yazar-detay/eser-ruzgar/paris-te-bir-modern-sanat-    
5. muzesi–centre-pompidou/13865) https://www.archdaily.com/151227/ad-classics-trellick-tower-erno-goldfinger
6. SALGIN B; Brüt Beton, Brütalizm ve Türkiye Örnekleri, 2007

The post Brutalizm Akımının Geçmiş ve Günümüzdeki Durumu appeared first on Arkitektuel.

© www.heals.com

Terör Kulesi olarak da bilinen Trellick Kulesi (Trellick Tower), Batı Londra’nın en ikonik mimari yapılarından bir tanesi. Erno Goldfinger tarafından tasarlanan ve yapımı 1972 yılında tamamlana kule, sosyal bir toplu konut projesi. Özellikle Le Corbusier’nin toplu konut modüllerinden ve Unite d’Habitation’dan esinlenen Erno Goldfinger, Londra’nın en karakteristik konut binalarından birine imza atmış.

© Flickr – IK’s World Trip

Trellick Kulesi, Goldfinger’ın tasarladığı ve 1967 yılında tamamlanan Balfron Kulesi’nin daha uzun ve yeni bir versiyonu olarak tanımlanabilir. 100 metreye yakın yüksekliği ve brutalist karakteri ile Trellick Kulesi bulunduğu bölgenin silüetini domine eden bir karaktere sahip. Yapı, yüksek apartman blokları devrinin olumsuz sosyal sonuçları nedeniyle pöpülerliğini yavaş yavaş kaybetmeye başladığı bir dönemde tamamlandı.

© www.heals.com

Kule, birbirinden farklı fakat ortak noktaları olan işlevlere sahip iki hacimden oluşuyor. Ana hacimde konut birimleri bulunurken, kütlesel olarak daha ince olan servis kulesi her üç katta bir ana kütleye bağlanıyor. Servis hacminde kulenin ana sirkülasyon elemanları olan merdivenler, asansörler ve mekanik odalar yer alıyor. Servis hacminin kulenin geri kalanından tamamen ayrılması, yapıya özgün bir kimlik kazandırıyor.

Aksonometrik Perspektif

Goldfinger’ın aldığı özgün tasarım kararlarından bir diğeri ise Trellick Kulesi’nin sakinlerinin dairelere ulaşım şekli. Goldfinger, her biri iki katlı 9 farklı konut birimi tasarlamış. Tüm bu birimlere girişler servis kulesine bağlanan her üç kattan birinden sağlanıyor. Dairenin içine yerleştirilen merdivenler ise kullanıcıları daire içindeki katlara yönlendiriyor. Goldfinger, bu sayede binanın içindeki koridor sayısını azaltırken apartmanların tüm kat boyunca uzayabilmesini hedeflemiş. Böylece daireler kulenin iki karşı cephesinden de dışarıya hakim olabiliyor. Her ne kadar basit bir tasarım fikri olarak gözükse de, Goldfinger’ın bu kararı 100 metre yüksekliğindeki bir kulede yaşam kurgulamak açısından oldukça önemli.

Trellick Kulesi, bu özelliği sayesinde geleneksel kule apartman birimleri ile kıyaslandığı zaman en geniş dairelere sahip toplu konut yapısı. Dairelerin içini de özenle tasarlayan Goldfinger, yarattığı korkutucu görünümün içinde oldukça cazip bir yaşam kurgulamış. Pencerelerde kullanılan çift cam ses yalıtımı sağlarken, pencerelerin dönebilir şekilde tasarlanması temizlik açısından kolaylık sağlıyor. Ayrıca Goldfinger dairelerin içine mekan tasarrufu yapan detaylar eklemiş. Örneğin tuvaletlerde açıldığı zaman yer kaplamayan kayar kapılar tercih edilmiş.

© Archdaily

Yapının en dikkat çekici unsurlarından biri olan servis kulesi, en üst kısmında teknik ekipmanların büyük bir kısmını bulunduruyor. Kulenin tepesindeki büyük konsol yapı konutlar için kazan dairesi ve su deposu işlevi görüyor. Bu iki teknik hacmin kulenin en üst kotunda bulunması dönemin şartları göz önünde bulundurulduğunda oldukça mantıklı bir karar. Su ve ısı tesisatının aynı yerde bulunması boru sayısını azaltırken, tesisatın en yüksek noktada bulunması, yüksek basınç sayesinde suyun her noktaya kolayca ulaşabilmesini sağlıyor.

© Wikimedia Commons

Trellick Kulesi’nin brutalist kimliği, cephesinde kullanılan çıplak beton yüzeyler ile iyice vurgulanmış durumda. Yapının cephesinde dikey ve düşey elemanlar oldukça sade bir şekilde ön plana çıkarılmış. Kulenin kuzey cephesi tüm kat yüksekliğindeki galeri pencerelerini bulunduruyor ve iki kule arasındaki köprülerin yarattığı yatay etkiyi devam ettiriyor.

© Archdaily

Bu ikonik mimari başyapıt, ilgisizlik ve bulunduğu bölgenin sosyal yapısı yüzünden suç ve olumsuz etkenler ile bağdaştırılsa da kulenin 1998 yılında korumaya alınmasıyla beraber yapı eski değerini yeniden kazandı. Goldfinger’ın eseri günümüzde hala sosyal konut olarak kullanılıyor.

Trellick Kulesi, en son olarak Netflix’in Black Mirror dizisinin Bandersnatch bölümü ile gündeme geldi. Kule, dizinin film olarak yayınladığı son bölümünde Colin Ritman karakterinin evi olarak gösteriliyor.

Kaynaklar

• Tim Winstanley. “AD Classics: Trellick Tower / Erno Goldfinger” 18 Jan 2019. ArchDaily. Accessed 19 Jan 2019. <https://www.archdaily.com/151227/ad-classics-trellick-tower-erno-goldfinger/> ISSN 0719-8884

The post Trellick Kulesi appeared first on Arkitektuel.

©ArchDaily

Balfron Kulesi (The Balfron Tower), Erno Goldfinger tarafından tasarlanmış ikonik bir brütalist yapı. Kule, Londra’nın Poplar ilçesinde bulunan yüksek katlı bir konut. 1963 yılında Erno Goldfinger’in tasarımına başladığı Balfron Kulesi, 1967 yılında tamamlanabilmiş. Büyüyen banliyö sorununu çözmeyi hedefleyen yapı, çözüm olarak dikeyselliği kullanıyor ve bu bağlamda geleneksel konut mimarisine olan yaklaşımı yeniden yorumluyor.

©Luke Hayes

Balfron Kulesi, yine Goldfinger tasarımı olan Brownfield Estates projesinin bir parçası. 84 metre uzunluğundaki kule, bulunduğu alanda etrafındaki alçak yapılardan bir hayli yükseğe çıkıyor. Yapının komşularından ikisi yine Goldfinger tarafından tasarlanan Carradale Evi (Carradale House) ve Glenkerry Evi (Glenkerry House). Goldfinger, kule mimarisi üzerine yerleşmiş fikirden keskin bir şekilde uzaklaşıyor Balron Kulesi’nde: konut kısmını servis hacminden tamamen ayırıyor ve kuleyi ikiye bölüyor. Yapının girişini de, beton bir köprüyle, ince servis kulesinde kurguluyor. 

©Luke Hayes

İnce kule, merdivenleri ve asansörleri barındıran bir çekirdekle oluşturulmuş. Yapının bu kısmı aynı zamanda kullanıcılar için çamaşırhaneleri ve çöp boşaltma kanallarını barındırıyor. Monolitik, brüt beton ince kütle, bir dizi yine ince açıklıkla kurgulanmış. kulenin iç kısmı, ince uzun pencerelerle aydınlanıyor. Bu kulenin en üstünde de kazan dairesi konumlandırılmış. Cepheden taşan kütlesiyle kazan dairesi ince kulede konsol yapıyor. Kazan dairesinin en üst noktada düşünülmesinin sebebi, su pompalarına olan ihtiyacı azaltmakmış -yalnızca yerçekimi sayesinde su bu noktadan aşağılara akabiliyor.

©Dezeen

Goldfinger’in Balfron’da verdiği en özgün tasarım kararlarından biri kulenin konut bölümünün düzeni. Bu kısım, 136 daire ve 10 dubleks daireden oluşuyor. Evlere erişim, her üç katta bir bulunan ve servis kulesine köprülerle bağlanan girişlerle sağlanıyor.

Yapının içinde kullanıcıları diğer hacimlere yönlendiren merdivenler bulunuyor. Goldfinger böylece, konut kısmında bulunan koridorların altında ve üstünde kalan hacimlerin yapının tüm genişliği boyunca büyüyebilmesini sağlamış.

©Cianboy

Balfron Kulesi’nin görünümünü, yapıda kullanılan beton strüktür belirlemiş. Tüm yapı brüt beton görünüme sahip. Beton strüktürle yaratılan dikeylilik, bu dikeyliliği yumuşatmak amacıyla balkonları ve camları çerçeveleyen yatay bantlarla yanyana kullanılmış. Yapının St. Leonard Yolu’na bakan cephesi, diğer cephelerden farklı olarak, her daireye için bir balkon bulunduruyor. Kulenin iki cephesinde de orta kısımda cepheden içeri gömülen pencereler ve kübik konsol yapan balkonlar var. Bu kısımlar, tüm cephenin tipik balkonlu veya pencereli ritmini kesintiye uğratıyor. Balkonsuz cephe, yapının doğu cephesi.

©Luke Hayes

Apartman kısmının koridorları göz seviyesinin üzerinde yüksek pencerelerle aydınlanıyor. Böylece kordiroların üst ve altında bulunan daha büyük pencerelere sahip dairelerle koridor kısmı arasında cephede de gözlemlenen bir zıtlık yaratılmış. Cephede yaratılan bu estetik karakter, hangi katın hangi fonksiyona sahip olduğunu sadece gözlemlenerek bile kolayca ayırt edilebilmesini sağlıyor.

©Dezeen

İkonik bir yapı olarak Bafron Kulesi, bu özelliğine bir tür gönderme olarak 1966’da ikinci dereceden listelenmiş yapı (Grade II* listed building)* olarak belirlenmiş. Goldfinger’in konut mimarisine alışılmamışı katmak üzere deneysel girişimi Avrupa’ya Brütalizm akımının en ilgi çekici yapılarından birini kazandırmış.

*Listed building – listelenmiş bina, eski İngiltere’de yasalara uygun şekilde korunmuş, dört listeden birine girmiş yapı demek. Listeler, Grade I, Grade II* ve Grade II şeklinde isimlendirilmiş. Listeler yapıların mimari olarak önemleri, tarihi değeleri dikkate alınarak veya önemli kişiler ve olaylar ilişkili tarihi dernekler vb. düşünülerek oluşturuluyor.

©Luke Hayes

Goldfinger yarattığı alışılmamış mimarinin başarısını belirlemek için 1968’de Balfron Kulesi’nin 130 numaralı dairesine taşınmış. Buradaki yaşamı sırasında, kendi deneyimleri, komşulardan dinlediği şikayetler ve fikirlerle çıkardığı derslerle, Balfron’un çok daha büyük ikizi olan Trellick Kulesi’ni (Trellick Tower) tasarlamış.

The post Balfron Kulesi appeared first on Arkitektuel.

1975 yılında Bertrand Goldberg tarafından tasarlanan Prentice Kadın Hastanesi (Prentice Women’s Hospital), alışılagelmiş hastane mimarisinden oldukça uzak. İki farklı kütlenin bir araya gelmesiyle oluşan hastane binasının üst kısmı, dört yapraklı yoncayı andıran bir plan şeması üzerinde yükseliyor. Prentice Kadın Hastanesi, brutalist mimarinin en önemli örneklerinden biri olarak inşa edildiği 1975 yılından yıkıldığı 2013 yılına kadar Şikago şehrinin ikonlarından biri oldu.

Wikimedia Commons

Bertrand Goldberg, tasarladığı tüm medikal yapılarda benzer mimari özellikleri tercih etmiş ve tecrübe ettiği bazı ilkeleri Prentice Kadın Hastanesi’nde de uygulamış. Goldberg, iç mekan gereksinimlerinin yapının genel formunu şekillendirmesine izin vermiş. Bu nedenle hastane iki farklı hacimden oluşuyor: hastanenin fonksiyonel alanlarının bulunduğu dikdörtgen prizma şeklindeki hacim ve onun üstünde yükselen hasta odalarının bulunduğu yonca şeklindeki kule.

Model

Hastanenin dikdörtgen prizma kısmında ameliyat odaları, araştırma laboratuvarları, yemek yerleri ve teknik odalar bulunuyor. Goldberg, tıp dünyasının her geçen gün yeni gelişmelere ve değişime açık yapısını göz önünde bulundurarak, hastanenin bu kısmındaki mekanların mümkün olduğu kadar esnek ve değişken olabilmesini istemiş. Bu nedenle hastanenin bu kısmı hasta odalarından ayrılmış ve bura daha esnek kurgulara uyacak dikdörtgensel bir şema ile çözülmüş. Öte yandan, hastanenin ana görevi olan ‘hasta bakmak’ hiçbir zaman değişmeyeceği için Goldberg hastanenin kule kısmında aynı prensiplerle tasarlamaya gerek duymamış.

Kule kısmının dört yapraklı plan şeması her bir katı dört ufak bölüme ayırıyor. Her bir mekanın çembersel olarak konumlandırılması, kat içinde pek çok alternatif rotanın oluşmasını sağlıyor. Böylece hastanede dolaşan insanlar birbirleriyle daha sık karşılaşıyor ve Prentice Kadın Hastanesi diğer hastanelere kıyasla çok daha sosyal mekanlar üretiyor. Dolayısıyla Goldberg tipik düz koridor oda sistemini reddetmiş. Her bir hasta odası, merkezde bulunan hemşire istasyonunun etrafına, aralarındaki mesafeler eşit olacak şekilde yerleştirilmiş. Bu hasta bakımın çok daha kolay olmasını sağlıyor.

Kule Planı

Kulenin strüktürel yapısı inşa edildiği zamanın ilerisinde bir teknolojiye sahip. Yük taşıyıcı dış duvarlar, havacılık alanında kullanılan bilgisayar programlarının yardımıyla yapının merkezinde bulunan çekirdekten konsol çıkacak şekilde tasarlanmış. Böylesi bir mühendislik çalışmasının o dönemde bir benzeri bulunmuyor. Hatta yapının mimarının oğlu Geoffrey Goldberg’e göre, bu tarzda bir strüktürel çözümün dünya genelinde aynısı yok.

© bertrandgoldberg.org

Sonuç olarak, insan ilişkilerini temel alan yapısı, etkileyici beton formu ve çağının ötesindeki strüktürel çözümleri ile Prentice Kadın Hastanesi 70’li yılların başında pek çok mimarı brutalizm ve hümanizm ile tanıştıran bir yapı. Her ne kadar mimari olarak oldukça büyük bir öneme sahip olsa da, yapı sonsuza kadar Şikago sokaklarındaki yerini koruyamadı. Pek çok mimar ve vatandaşın itirazlarına rağmen, 2013 yılında yapının güncel biyomedikal araştırma tesislerinin ihtiyaçlarını karşılayamadığı gerekçesiyle sahipleri tarafından yıkılmasına karar verildi.

The post Prentice Kadın Hastanesi appeared first on Arkitektuel.

Le Corbusier / © Wikimedia Commons

Brütalist mimari (1952-1975), modern hareketin devamında ortaya çıkan bir mimari stildir. Le Corbusier’nin malzeme seçimini tarif etmek için kullandığı Fransızca béton brut (ham beton) teriminden doğmuştur.

Malzeme, biçim ve işlevin yalın anlatımına duyulan hayranlık brütalizm akımının başlıca özelliğidir. Yapı malzemesi, konstrüksiyonu ve yapının içerdiği iç mekan birimleri dışa vurulur. Başta beton olmak üzere çelik, tuğla ve cam gibi malzemeler ve detaylar yalın olarak gösterilir.

Brütalizmin ortaya çıkışındaki en önemli fartörlerden biri II. Dünya Savaşı’ndan sonra harabelere dönen kentlerde beliren yapı gereci ve parasal kaynak sıkıntısı olmuştur.

Toplumsal ütopyacılığa eşlik eden akım, mimarlığı daha akılcı bir kentsel çevre inşa etmek için kullanmanın yollarını aramıştır. Le Corbusier’nin Unite d’Habitation görüşüne dayanan yüksek yoğunluklu konut bloklarının yapımıyla çözümlenmiştir.

Eleştirmenler tarafından bir toplu konut zaferi ya da kabusu olarak anılan Marsilya’daki dikdörtgen, betonarme konut birimi olan Unite d’Habitation, kapalı sokakları veya koridorları, toplumsal merkezleri ve küçük bir otel yardımı ile kullanıcıları için zengin bir iç kamusal yaşamı teşvik etmek için tasarlanmıştır.

Unite d’Habitation / © Paul Kozlowski

Unite d’Habitation, brütalist mimarinin en belirgin örneklerinden bir tanesidir. Bina pilotis adı verilen sistem ile, yer düzleminden kolonlar ile ayrılmış şekilde durmaktadır. Yapıyı taşıyan en büyük masif kolonlar çıplak bırakılmıştır. Cephe elemanları ve döşemeler brüt betondan oluşturulmuş ve yine çıplak bırakılmıştır.

Yapı, Le Corbusier’nin Modulor’unu en başarılı şekilde kullandığı eserlerindendir. Le Corbusier, mimarideki tüm ölçüleri insan ölçeğine getirme kaygısı ile ürettiği Modulor ölçü birimini tasarımının her aşamasında kullanmıştır.

Chandigarh Meclis Salonu / © Laurian Ghinitoiu

Chandigarh Meclis Salonu, Le Corbusier’nin brütalist eserlerinden bir başkası. Kolonsuz mekanın giriş portiğinin üzerindeki hiperbolik kabuk betonun potansiyelini gösterir.

Brütalizm, sadece savaş sonrası yeniden inşa çalışmalarının bir sonucu değildir. Brütalizmin ana malzemesi beton sadece bütçe açısından pratik bir seçenek değil, aynı zamanda geleceği de temsil eden bir yapı taşıdır. Pek çok brütalist yapının sosyal başarısızlığı sonucu, brütalist akımının kendisi suçlanmış ve sorgulanmıştır. Ancak başarısız örnekler olduğu gibi, başarılı örnekler de mevcuttur. Akım, modern mimarlık ile birlikte günümüzde tekrar gündeme gelmiştir.

The post Brütalizm ve Le Corbusier appeared first on Arkitektuel.

Kısaca FAU-USP olarak anılan Sao Paulo Üniversitesi Mimarlık ve Şehircilik Fakültesi, Vilanova Artigas ve Carlos Cascaldi’nin ortak tasarımı. Fakültenin açıldığı 1948 yılından 13 yıl sonra, 1961 yılında Artigas ve Cascaldi’nin, Paulista Okulu (Paulista School) akımının etkisi ile tasarladığı fakülte binası, Brezilya tarihinin en önemli kamusal yapılarından biri olarak anılmaktadır. Yapı, kendisinden sonra gelen pek çok eğitim kompleksine ilham vermiştir.

© Archeyes

Artigas ve Cascaldi, tasarımlarının temelini mekansal devamlılık üzerine kurmuşlar. Yapıyı oluşturan altı kot, binanın merkezinde bulunan devasa rampa ile birbirine bağlanıyor. Böylece, yapının farklı katları arasında mekansal bir bütünsellik yakalanmak istenmiş. Binanın temel ulaşım ağını oluşturan bu rampalar, bir sirkülasyon elemanından çok daha fazlası. 8 metre genişliği ile alışılagelmiş bir rampadan çok daha geniş olan rampalar, öğrencilerin zamanlarını geçirdikleri bir mekan özelliği kazanmış. Ayrıca, fakülte içindeki ana ulaşımın bu rampalar aracılığıyla sağlanması sayesinde öğrenciler arasındaki etkileşimin arttırılması hedeflenmiş.

© Flickr: FADB

Sao Paulo Üniversitesi Mimarlık ve Şehircilik Fakültesi, tümüyle açık ve bütünsel bir yapı. Fakültenin içinde mekanı bölen hiçbir oda, kapı, duvar yok. Böylece, mekan bir bütün olarak işlev kazanmış ve fakülte çok daha fonksiyonel bir mekan haline gelmiş. Mimarlık okulunun gerekliliklerine göre özel işlev kazanmış tüm mekanlar, yapının merkezindeki geniş açıklığın etrafında gruplanmış.

Yapının içinde herhangi bir giriş kapısı ve küçük oda bulunmuyor. Bunun nedeni, Artigas ve Cascaldi’nin herhangi bir mekanın özel bir işlev için kullanılmasını reddetmesi. Yapının içindeki tüm mekanların, öğrencilerin içinde istedikleri her şeyi yapabilecekleri esneklikte olması düşünülmüş.

© OWAR Arquitectos

Binanın dış cephesinde ve içinde kullanılan malzemeler, mimarlık okulu karakterine uygun olacak şekilde seçilmiş. Sao Paulo Üniversitesi Mimarlık ve Şehircilik Fakültesi, brutalist mimarinin belirgin örneklerinden. Bu nedenle binanın içinde ve dışında brüt beton yüzeyler inşa edildiği hali ile bırakılmış. Yapının beton kaplı dış kabuğunda hiçbir açıklık bulunmuyor. Zemin ve birinci kat cephelerinde yer alan cam yüzeyler dışında, yapının tamamı binanın çatısında yerleştirilmiş açıklıklardan ışık alıyor.

© Archeyes

Beton,  Sao Paulo Üniversitesi Mimarlık ve Şehircilik Fakültesi’nin kurucuları ve mimarları için ayrı br öneme sahip. Artigas ve Cascaldi’nin yapının tamamında brüt betonu tercih etmelerinin en önemli sebeplerinden biri, betonun potansiyellerini sonuna kadar kullanmak istemeleri. Tasarladıkları bina ile mimarlar, betonun kaliteli, ferah ve iyi ışık alan kompleks mekanlarda kullanılabileceğini kanıtlamış. Böylece, betonun kullanımı ile Brezilya’nın sosyal ve teknik gelişimine ve Sao Paulo’nun endüstriyel ve ekonomik geleceğine ışık tutmuşlar.

The post Sao Paulo Üniversitesi Mimarlık ve Şehircilik Fakültesi appeared first on Arkitektuel.

Paul Rudolph tarafından 1971 yılında tasarlanan Orange County Hükümet Binası (Orange County Government Center) dünyanın en ünlü resmi yapılarından bir tanesi. Paul Rudolph’un geçmiş yıllarda tasarladığı onlarca evdeki deneyimlerini çok daha büyük bir ölçeğe aktarması sonucunda ortaya çıkan tasarım oldukça dikkat çekici bir mimariye sahip. Brutalist mimarinin belirgin özelliklerini gösteren binanın tasarımda, Rudolph’un bir zamanlar birlikte çalıştığı Mies van der Rohe’nin etkilerini görmek mümkün.

© jschumacher

Orange County Hükümet Binası, New York eyaletinde bulunan Orange County bölgesinin tüm resmi kayıtlarının tutulduğu bir devlet dairesi. Bu nedenle yapı hem mimari özgünlüğüyle hem de işlevsel olarak bulunduğu şehir için büyük bir öneme sahip.

© U Mass Dartmouth

Yapının çizimlerine bakıldığında oldukça karışık bir iç mekan kurgusu ile karşılaşılsa da, yapının dış görüntüsü ve fotoğraflarından bunu anlamak olanaksız. Yapının dış görüntüsü binanın basit bir strüktürel sisteme sahip olduğu izlenimini veriyor. Binayı ayakta tutan kolonlar düzenli ve eşit aralıklarla yerleştirilmiş. Havalandırma üniteleri ve aydınlatma armatürleri, kablolar gibi yapının estetik algısını bozabilecek elemanlar taşıyıcı sistemin içine saklanmış.

Kesit & Aksonometrik Çizim / © Paul Rudolph

Binanın konsol çıkan bölümlerinde betonarme taşıyıcı kirişler kullanılarak yapının dayanıklılığı arttırılmış. 1.5 metre eninde ve 60 cm kalınlığındaki her bir kiriş birbirine 5 metre aralıklarla yerleştirilmiş ve bu hacmen büyük kirişlerin yaklaşık 12-15 metre açıklıklar geçmesi hedeflenmiş.

Paul Rudolph, tüm tasarımlarında olduğu gibi Orange County Hükümet Binası’nda da doğal ışığın önemine dikkat çekmiş ve tasarımını bu kriter etrafında şekillendirmiş. Rudolph, iç mekanların daha çok ışık alabilmesi için yapının kuzey ve güney kısımlarına pencerelerle kaplanmış asma katlar tasarlamış. Binanın merkezinde bulunan avlu, yapıyı iki kısma ayırması için tasarlanmış. Bir kısım eyalet mahkemesine ayrılırken binanın diğer kısmı ise idari şubelerin kullanımına bırakılmış. Böylece devlet dairesine gelen kullanıcı tipleri birbirinden ayrı tutulmuş.

© U Mass Dartmouth

1990’lı yılların sonlarına doğru Orange County Hükümet Binası’nın işlevselliği sorgulanmış ve yeni bir ek yapının inşası gündeme gelmiş. Bu ek yapı, gecikmeler sonucunda inşa edilmiş.

Vaziyet Planı / © Paul Rudolph

Tüm yapı, farklı genişlikte tasarlanan mekanlardan oluşsa da binanın kendi içinde bir ritmi var; tüm yapı elemanları 3’e 1 oranı gözetilerek tasarlanmış. Bu 3:1 şablonu malzeme seçiminde de tercih edilmiş. Birbiriyle kesişen katı duvarlar ve pencere açıklıkları binanın büyük kütlesine bu ritme göre yerleştirilmiş. Farklı kotlardaki avlu yüzeyleri de bu örüntüyü takip ediyor. Binanın dökme beton cephesinde farklı yapım teknikleri ve mimari dokular bir arada kullanılmış. Binanın içinde ise brutalist mimarinin bir söylemi olarak çıplak bırakılan beton taşıyıcılar farklı renklerle boyanmış.

Wikimedia Commons

Orange County Hükümet Binası’nın dikkat çekici mimarisi pek çok eleştiriyi beraberinde getirmiş. Bölgede yaşayan vatandaşların bir kısmı binanın yıkılmasını bile talep etmiş. Yapının bakımına oldukça yüklü miktarda para harcanması, mevcut sorunlu binaya para harcamak yerine aynı parayla yeni bir bina yapma isteğini ortaya çıkarmış. Günümüzde bu şikayetler devam etse de, Orange County Hükümet Binası mimarlık tarihindeki yeri ve önemi açısından korunması gereken bir yapı. Zaha Hadid’in yapıyla alakalı düşüncelerini 7 Mimar Dünyaca Nefret Edilen Binaları Savunuyor makalesinde okuyabilirsiniz.

The post Orange County Hükümet Binası appeared first on Arkitektuel.

©Paul Kozlowski

Türkçesi ‘Barınma Ünitesi’ olan Unite d’habitation, dünya üzerindeki en meşhur ve önemli toplu konut projelerinden bir tanesidir. Özellikle II. Dünya Savaşı sonucunda ortaya çıkan toplu konut ve barınma ihtiyacına 20. yüzyılın ortalarında birçok mimar farklı çözümler getirmeye çalışmıştır. Unite d’habitation ise, ünlü Fransız-İsviçreli mimar Le Corbusier’nin dünya üzerindeki bu soruna karşı ürettiği mimari bir çözüm projesidir. Proje Marsilya’da II. Dünya Savaşı sonucunda evsiz kalan Fransız vatandaşlarını yeniden bir eve kavuşturma amacıyla yapılmıştır.

©Paul Kozlowski

Le Corbusier, projesinde toplu yaşama algısını değiştirmek istemiştir. İnsanlara yalnızca bir ‘sığınak’ vermek yerine, burada yaşayan insanların yaşayacakları, oynayacakları, bir araya gelecekleri bir dikey bahçe tasarlamaya çalışmıştır. Bu amaçla bu büyük yapının uzun ve geniş çatısı, burada yaşayanların kullanımına açılmıştır.

Çatı katında bulunan bahçeler, anaokulu, spor salonu ve havuz, çatıyı bir rekreasyon alanı haline getirmiştir. Aynı zamanda binanın içerisinde küçük dükkanlar, küçük bir revir ve bir otel de bulunmaktadır. Böyle bir tasarım felsefesi izleyerek Le Corbusier yarattığı devasa yapının içerisinde ayrı bir şehir yapısı ve ortak yaşam algısı kurmayı planlamıştır.

©Paul Kozlowski

Le Corbusier’nin aynı zamanda ‘the Radiant City’ (Göz Alıcı Şehir) ismini verdiği bu yapı, 337 daireden oluşmaktadır ve yaklaşık 1600 kişiye ev sahipliği yapabilmektedir. Bu bağlamda Le Corbusier’nin binalar için yaptığı “yaşam makinesi” tanımına uymaktadır.

©Paul Kozlowski

Unite d’habitation, Brütalist mimarinin en belirgin örneklerinden bir tanesidir. Bina, pilotis adı verilen sistem ile, yer düzleminden kolonlar ile ayrılmış bir şekilde ayakta durmaktadır. Yapıyı yaşıyan büyük masif kolonlar çıplak bırakılmıştır. Aynı şekilde Le Corbusier’nin yapılarında genel olarak kullandığı pürüzsüz beyaz cephe tercihi yerine cephe elemanları ve döşemeler brüt-betondan oluşturulmuş ve yine çıplak bırakılmıştır.

©Paul Kozlowski

Unite d’habitation Le Corbusier’nin Modulor’u en başarılı şekilde kullandığı yapılardan biridir. Mimarideki tüm ölçüleri insan ölçeğine getirme kaygısı ile ürettiği Modulor ölçü birimini tasarımının her aşamasında kullanmıştır. Binanın duvarlarında Modulor adamının işlemelerini görmek mümkündür.

©Paul Kozlowski

Unite d’habitation’u dünya üzerindeki diğer toplu konut projelerinden ayıran en temel özellik iç mekan kurgusudur. Bir koridorun iki yanında şekillenen yaşama birimleri yerine Le Corbusier, binanın iki ucundan ulaşılan daireler üretmiştir. Aynı zamanda daireleri kendi içerisinde iki katlı yaparak olağan çözümlerin dışına çıkmayı başarmıştır.

The post Unite d’Habitation appeared first on Arkitektuel.

© Darren Bradley

Kaliforniya Üniversitesi’nin (University of California) ana kütüphane binası olarak tasarlanan Geisel Kütüphanesi Brutalist mimarinin özelliklerini dünya üzerinde en iyi temsil eden yapılardan birisidir. İsmini Fransızca “brüt” kelimesinden alan bu akım, masif kütlelerin ve yoğun hacimlerin birlikteliği ile var olur. Tekrar eden modüler elementler ve gruplaşmış mimari öğeler bu akımın en belirgin özelliklerinden biridir. Ayrıca, beton brutalizm akımında en çok kullanılan yapı malzemesidir.

©Flickr – kevinsm329

Geisel Kütüphanesi’nin mimarisi de tekrar eden aynı fonksiyona sahip öğelerin bir araya gelmesiyle oluşur. Masif beton ayaklar binanın yükünü taşırken aynı zamanda kütlesel bir yoğunluk ifade eder. Binanın taşıyıcı beton elemanları olduğu gibi bırakılarak betonun etkisi arttırılmaya çalışılmıştır.

William L. Pereira, bir kütüphane için en ideal formun küresel bir hacim olacağını ileri sürmüştür. Bu nedenle, Geisel Kütüphanesi’ni tasarlarken, her ne kadar küresel bir form kullanmasa da, dikdörtgen prizmalar halinde tasarladığı katları bir kürenin boşlukta kapladığı hacme göre yerleştirmiştir. Böylece en geniş kat kütüphanenin orta katı olup, diğer katları bu kata göre küçülterek yerleştirmiştir. Bu sayede, kütüphanenin aydınlanma ve ışık alma problemini çözmeye çalışmıştır.

© Darren Bradley

Geisel Kütüphanesi’nin ortasında bulunan çekirdek, sekiz katı da birleştiren sirkülasyon sistemini taşımaktadır. Her kata ulaşım plan düzleminin ortasından sağlanmaktadır. Sekiz katlı yapının ilk iki katı yalnızca bu çekirdekten oluşmaktadır.

45 derece açıyla yerleştirilmiş 16 büyük beton ayak, yapının ‘küresel dikdörtgen’ tasarımından ortaya çıkan konsolları taşımaktadır. Bu beton ayaklar, herhangi bir burulma deformasyonunu engellemek adına çelik halatlar ile bağlanmıştır.

©Flickr – dankit

Kütüphane ile ilgili ilginç bir özellik de 3. kat ile ilgilidir. Çekirdeği oluşturan katlar 1 ve 2, kütüphane katları ise 4,5,6,7,8 olarak numaralandırılmıştır. Üçüncü kata merdiven veya asansör yoluyla ulaşım yoktur. Bunun sebebinin Geisel Kütüphanesi  tasarlanırken kitapların ağırlığının hesaba katılmadığı ve bu nedenle üçüncü katın boş bırakılmak zorunda kalındığı söylense de, bunu kanıtlayan bir veri yoktur.

The post Geisel Kütüphanesi appeared first on Arkitektuel.